Mặc dù đã có khoảng một năm hơn nổi đình nổi đám với không biết bao nhiêu model giới thiệu ra thị trường, nhưng khoảng hai năm trở lại đây, cái tên “netbook” dường như không còn thấy nhắc tới nữa. Liệu khái niệm này có còn tồn tại lâu cùng với sự phát triển như vũ bão của các thiết bị dễ dùng hơn, tính di động cao hơn như tablet? Hãy nhìn lại một số những điểm nổi bật trong “cuộc đời” của netbook từ khi nó ra đời…

Mục tiêu phủ kín thị trường bằng cách đưa netbook và nettop vào phân khúc giá rất rẻ chỉ gần được hoàn thành trong năm đầu tiên giới thiệu, với hình thức y hệt một chiếc laptop mà không phải ai cũng có khả năng sở hữu; thêm vào đó là trọng lượng rất nhẹ cùng với thời gian sử dụng pin rất lâu cũng thu hút một số đông người dùng chuyên nghiệp cần một chiếc máy nhẹ nhàng, pin lâu để có thể viết lách bất kỳ nơi nào (như các blogger chẳng hạn)

Thành công bước đầu này có lẽ đã góp phần làm cho các nhà sản xuất vội vàng giới thiệu thêm nhiều càng nhiều nhưng model phù hợp với tiêu chí là một netbook. Đáng tiếc là nhưng model về sau ngày càng làm cho ranh giới giữa một netbook và một ultra portable notebook nhỏ lại, thậm chỉ là cả ranh giới về giá.

Một phần không nhỏ người dùng cũng bị hấp dẫn bởi mức giá rất hợp lý của netbook, nhưng sau đó “vỡ mộng” bởi khả năng hạn chế của chúng. Bill Calder, phát ngôn viên của Intel nói rằng “Lưu ý rằng, netbook chỉ dành cho nhu cầu Internet, như một thiết bị thứ hai, và không nên nhầm lẫn chúng với một chiếc notebook ULV với hiệu năng và tính năng cao hơn.”

Những chiếc notebook có “hiệu năng và tính năng” cao hơn đó vốn dĩ có giá không rẻ, nhưng CULV, series CPU ULV có giá ở mức chấp nhận được đã được Intel giới thiệu sau đó không lâu, đã tiếp sức cho công cuộc đẩy netbook vào dĩ vãng.

Không chỉ riêng Intel đứng đằng sau đẩy cỗ xe netbook này, nVidia cũng nhiệt tình không kém với một lô series chipset Ion, giải quyết được mối bận tâm lớn nhất là hiệu năng đồ họa quá nghèo nàn của netbook trước đó. Nhưng sự nhiệt tình này cũng giảm bớt không lâu sau đó, 9400M là chipset duy nhất phục vụ cho netbook.

Chúng ta có thể thấy, chặng đường phát triển của netbook quả thật rất gian nan, cứ mỗi khi có một động thái đáng mừng thì kèm theo đó lại có một sự “rủi ro” nào đó. Nhưng đó mới chỉ là nói về chặng đường phát triển, còn về phía người dùng thì sao?

Netbook được coi như là một “thiết bị thứ hai”, vốn dĩ không thể thay thế máy chính bởi thiếu thốn về tính năng lẫn hiệu năng. Thế nhưng việc sở hữu chỉ một chiếc máy tính của người tiêu dùng tại Việt Nam đã không phải chuyện dễ dàng rồi, mấy ai chơi bạo mua thêm một chiếc netbook?

Đối với một số khá đông đã mua netbook vì giá chấp nhận được, sau đó không được thỏa mãn, họ không quay trở lại với netbook nữa mà tìm đến các giải pháp khác phù hợp hơn như CULV hay thậm chí máy cũ.

Đối với một số nhỏ “dân chơi” sẵn sàng mua những gì hot nhất thì netbook thứ nhất là đã qua thời, thứ hai là những chiếc tablet hiện đang thắng thế trên mọi phương diện, dễ dùng, nhỏ gọn, nhẹ nhàng hơn, pin lâu hơn… và đặc biệt là rất phù hợp với số đông những người thuộc giới “information consumer – người tiêu dùng thông tin”, họ không có nhu cầu nhập liệu nhiều, bàn phím của netbook là thừa. Đáng tiếc là một chiếc netbook không thể biến thành tablet chỉ bằng cách bỏ bàn phím đi.

Trong năm 2012, netbook sẽ vẫn được giới thiệu ra thị trường, với một tốc độ chậm rãi, bởi Intel sẽ vẫn đứng đằng sau bằng việc giới thiệu thêm những CPU Atom mới với hiệu năng cao hơn đáng kể (dù vẫn còn khiêm tốn) – nhưng netbook có nên là lựa chọn của bạn hay không? Tôi cho rằng là không.