Nga đang chế tạo mẫu tên lửa “Iskander” cỡ nhỏ

kaorimuraji2017

Senior Member

(Vũ khí) - Liệu tên lửa chiến thuật “Klvok” có đạt được tốc độ siêu thanh?​


Xin giới thiệu tiếp bài viết với tiều đề và phụ đề như trên về một kiểu tên lửa chiến thật Nga mới của chuyên gia quân sự, nguyên kỹ sư chính Phòng Thiết kế tên lửa TSIMASH nổi tiếng Vladimir Tuchkov.
Bài đăng trên “Svobodnaia Pressa” ngày 7/11/2020. Chúng tôi có bổ sung thêm 2 ảnh sau để minh họa.

Nga dang che tao mau ten lua “Iskander” co nho
Ảnh: Donat Sorokin / TASS
Có vẻ như đã có lệnh từ trên chỉ cho phép cung cấp các thông tin chính thức về thực trạng của Tổ hợp công nghiệp-quốc phòng (VPK) Nga cho báo chí ở mức tối thiểu tuyệt đối.
Các tin tức từ VPK hiện nay chỉ đến từ những nguồn tin (nguồn cung cấp tin) giấu tên làm việc trong VPK của một số hãng thông tấn và của các tờ báo chuyên ngành. Và lần này cũng vậy- một nhân vật ẩn danh nào đó trong VPK đã đến Tòa soạn tờ báo “Izvestia” và cho báo này biết rằng:
"những hệ thống vũ khí mới của Nga sẽ chỉ mất vài giây để tiêu diệt một mục tiêu ở khoảng cách một trăm km".
Loại vũ khí được nói tới ở đây chính là tên lửa siêu thanh mini được chế tạo trong khuôn khổ chương trình “Klevok-D2” ( "Клевок-Д2 "- nguồn tin này cho rằng đây là tên gọi chưa chính thức của tên lửa) với bán kính tác chiến khoảng 100 km.
Kiểu tên lửa hạng nhẹ này không phải được chế tạo từ đầu. Đây là tổ hợp tên lửa được phát triển từ tổ hợp tên lửa siêu âm “Hermes” vốn đã được sản xuất trong gần 2 thập kỷ qua và vừa mới được bàn tán đến rất nhiều trong tháng 8 vừa qua nhân sự kiện nó được đưa ra trưng bày tại Diễn đàn “Army-2020”.
Cự ly bắn của ‘Hermes” cũng tương tự như “Klevok- D2” - tức vào khoảng 100 km. Tuy nhiên, cự ly bắn như vậy là của phiên bản mặt đất.
Phiên bản tên lửa hàng không (phóng từ máy bay) là "Hermes-A" dự định trang bị cho máy bay lên thẳng tấn công Ka-52 "Alligator" (“Cá sấu”) và Mi-28NM “Nochnoi Okhotnhik” ("Thợ săn đêm") có khả năng tiêu diệt mục tiêu ở khoảng cách 20 km.
Ưu điểm của tên lửa “Hermes” là nó thuộc kiểu vũ khí "bắn và quên". Có nghĩa là ở pha cuối của đường bay, tên lửa được dẫn tới mục tiêu bằng đầu tự dẫn,- kiểu đầu tự dẫn này như thế nào và làm việc ra sao- một bí mật tuyệt đối.

Chính vì thế mà tên lửa "Hermes" đã bắt đầu được một số chuyên gia “phong tặng danh hiệu” là "thợ đóng quan tài cho tên lửa chống tăng có điều khiển ATGM Javelin" của Mỹ.
Và nó có một ưu điểm rất quan trọng nữa- rất nhẹ và gọn. Trọng lượng tên lửa trong container vận chuyển- phóng chỉ 130 kg, đường kính- 210 mm, dài 3.500 mm.
Có nghĩa là một tổ hợp phóng một khối cho 12 quả tên lửa có thể được lắp đặt "trên bất cứ thứ gì cũng được" – kể cả cho cả xuồng chiến đấu và xe bọc thép "Tiger". Thêm nữa, đầu tác chiến của nó khá hiệu quả, có thể xuyên qua lớp vỏ thép dày 1.000 mm.
Tờ “Izvestia” có viết rằng tên lửa siêu thanh mới sẽ có kích thước và trọng lượng không lớn hơn kích thước và trọng lượng của “Hermes”. Nhưng, chắc chắn là nó sẽ phải nặng hơn một chút. Bởi vì dù sao thì cũng thể có chuyện có được tốc độ siêu thanh “một cách miễn phí” (dễ dàng như thế) như thế được.
Danh sách các mục tiêu mà "Klevok” có “trách nhiệm” tiêu diệt cũng chính là danh sách các mục tiêu của “Hermes”. Có nghĩa đó sẽ là các sở chỉ huy và điều khiển, các tổ hợp pháo, các phương tiện kỹ thuật bọc thép, máy bay và máy bay lên thẳng trên các bãi đỗ.
Phiên bản hải quân (chắc chắn sẽ có một phiên bản như vậy) có sẽ có thể gây ra những thiệt hại nghiêm trọng cho các tàu có lượng giãn nước đến lớp tàu hộ tống. “Klevok-D2” cũng có thể tấn công cả các mục tiêu ven bờ.
Nếu như đối với phiên bản trang bị cho máy bay, các dữ liệu chỉ mục tiêu cho tên lửa được radar trên máy bay lên thẳng hoặc trên máy bay cường kích cung cấp, thì đối với phiên bản mặt đất, việc chỉ mục tiêu cho tên lửa có phần phức tạp hơn, vì mục tiêu có thể nằm ngoài tầm nhìn vô tuyến của radar.
Chính vì vậy cần phải sử dụng nhiều các nguồn cấp thông tin bên ngoài về tọa độ vị trí của các mục tiêu cần tiêu diệt. Các nguồn này có thể lấy từ các máy bay không người lái trinh sát, máy bay AWACS , hoặc từ các phân đội trinh sát bộ binh.
"Klevok" được gọi là "Iskander" thu nhỏ. Tất nhiên, do kích thước nhỏ, nên không thể xếp nó vào lớp các tổ hợp tên lửa chiến dịch- chiến thuật.
Năng lực của nó- ở chiều sâu chiến thuật, và đây là năng lực cực kỳ hữu ích cho hoạt động tác chiến của các sư đoàn bộ binh – tức những binh đoàn sẽ sớm được trang bị loại vũ khí mạnh và hiệu quả này.
Cũng như “Hermes”, “Klevok-D2” sẽ có một tên lửa hai tầng có đường kính khác nhau. Một tên lửa cùng kiểu này đã được trang bị cho tổ hợp tên lửa- pháo phòng không “Pantsir”.
Tầng hai có đường kính nhỏ hơn. Sở dĩ làm như vậy như vậy là để giảm thiểu sức cản của không khí đối với tên lửa.
Nga dang che tao mau ten lua “Iskander” co nho
Tên lửa "Hermes"
Còn bây giờ thì ta bàn về tốc độ. Tốc độ tối đa của tên lửa “Hermes”- 1.000 m / s, hay khoảng 3 M. Với “Klevok”, thì theo “Izvestia”, tốc độ sẽ là 5 M, tức là ở ngưỡng dưới của tốc độ siêu thanh.
Vì vậy, chúng ta hãy thử trả lời cho câu hỏi: liệu tên lửa “Klevok” có thể bay được 100 km trong vài giây không? Như chính nguồn tin của “Izvestia” đã khẳng định hay không.
Chúng ta hãy đơn giản hóa bài tập bằng cách chấp nhận các điều kiện bay lý tưởng, có nghĩa là tên lửa không cần mất một khoảng thời gian nào đó để tăng tốc, và ngay từ đầu nó đã bay với tốc độ 5 M.
Tốc độ âm thanh trong không khí (tức là 1 M) là 331 m / s. Hoặc 0,331 km / s. Năm lần tốc độ âm thanh hoặc 5 M = 1,655 km / s. Chia quãng đường (100 km) cho vận tốc (1,655 km / s) ta có được 60,42 giây.
Đó là hơn một phút chút ít. Và cũng sẽ có thêm một phần thời gian phụ thêm là 20 giây, vì nguồn tin trên cũng cho biết rằng thời gian tăng tốc của tên lửa sẽ kéo dài 40 giây.

Nhưng những nguồn cấp tin nói trên nói chung là hơi kém, vì không biết tô điểm làm tăng giá trị của thông tin mà mình cung cấp.
Cụ thể, “điểm đẹp” của tên lửa "Klevok" là nó có khả năng bắn trúng xe tăng ngay bằng quả tên lửa đầu tiên với xác suất 98-99%. Sai số xác xuất vòng tròn của tên lửa này ở cự ly 100 km sẽ không vượt quá nửa mét (0,5m).
Ở đây, tất nhiên, nguồn tin trên của “Izvestia” đã thể hiện sự khiêm tốn hơi quá trên nền những tuyên bố đậm màu sắc tưởng tượng vào tháng 10 mới đây của Bộ trưởng Lục quân Hoa Kỳ Ryan McCarthy khi ông này khẳng định chắc nịch rằng khối tác chiến bay CHGB của ông “chệch tâm mục tiêu không quá 15 cm” (CHGB- khối tác chiến bay siêu thanh Common Hypersonic Glide Body (CHGB) mới được Hải quân và Lục quân Mỹ thử nghiệm thành công tháng 3 vừa qua- ND) .
Nga dang che tao mau ten lua “Iskander” co nho
CHGB. hình: Steve Trimble / AW&ST/ nguồn: Lenta.ru, 17/10/2020
Nhưng còn tuyên bố của nguồn tin của “Izvestia” về kiểu động cơ được cho là sẽ được sử dụng cho tên lửa triển vọng này lại khiến chúng ta băn khoăn. Nguồn tin khẳng định rằng tầng hai tên lửa sử dụng động cơ phản lực dòng thẳng (ramjet).
Tuy nhiên, kiểu động cơ này không đủ khả năng đảm bảo cho tên lửa bay ở tốc độ siêu thanh. Tối đa chỉ với tới khoảng 3-4M là cùng. Lấy ví dụ, kiểu động cơ này được sử dụng trong tên lửa chống hạm “Oniks” có tốc độ tối đa là 2,6 M.
Để có thể bay ở tốc độ từ 5 M trở lên, cần phải sử dụng một kiểu động cơ phản lực dòng thẳng khác được gọi là động cơ phản lực dòng thẳng siêu thanh (động cơ scramjet).
Sơ đồ của cả hai loại động cơ này rất giống nhau, nhưng xét về mức độ phức tạp khi hiện thực hóa các sơ đồ này- đó là một sự khác biệt là khổng lồ.
Vào thời điểm hiện tại, chưa một một quốc gia nào trên thế giới có được động cơ phản lực dòng thẳng siêu thanh sản xuất hàng loạt. Chỉ có những mô hình thử nghiệm đã được sử dụng trong nhiều năm để kiểm tra khả năng duy trì hoạt động ổn định của động cơ.


Vì vậy, những gì mà nguồn tin nói về kiểu động cơ tên lửa trang bị cho “Klevok” rõ ràng là có vấn đề gì đó không ổn lắm.
Các công tác nghiên cứu- chế tạo động cơ phản lực dòng thẳng siêu thanh đã được Liên Xô triển khai từ những năm 70 thế kỷ trước tại Phòng Thiết kế Matxcova “Raduga” (“Cầu Vồng”-ND).
Trong những năm 80, dự án đã chuyển từ giai đoạn khoa học- nghiên cứu sang giai đoạn thiết kế- thử nghiệm. Đến cuối thập kỷ 80, tên lửa Kh-90 đã bay ổn định ở tốc độ từ 3 M đến 4 M.
Vào cuối những năm 90, Viện Chế tạo Động cơ Máy bay Trung ương mang tên P.I. Baranov đã đạt những thành tựu lớn khi chế tạo được động cơ đảm bảo cho tên tên lửa bay tới tốc độ 6,5 M.
Thực ra, trước hết, không ai biết là nó giữ được tốc độ đó trong khoảng thời gian bao lâu. Thứ hai, đó không phải là mẫu tên lửa thử nghiệm, mà chỉ là một “phòng thí nghiệm bay” phát triển từ tên lửa phòng không của tổ hợp tên lửa phòng không S-200.
Các tên lửa siêu thanh của Nga “Kinzhal” ("Dao găm") (biến thể của "Iskander") và "Zircon" sử dụng động cơ tên lửa nhiên liệu rắn. Nó làm việc bằng nhiên liệu pha trộn- một hỗn hợp của nhiên liệu và chất oxy hóa.
Cho đến thời điểm hiện tại, động cơ phản lực dòng thẳng siêu thành vẫn chưa thực sự thành công. Vì vậy, chúng ta sẽ tạm coi động cơ trên tên lửa “Klevok” là động cơ “chưa rõ nguồn gốc” vậy.
Lê Hùng- Nguyễn Hoàng (dịch)
https://baodatviet.vn/quoc-phong/vu-khi/nga-dang-che-tao-mau-ten-lua-iskander-co-nho-3422226/
 
Top