Anh Ba Ngọc Sơn
Đã tốn tiền
Xe tăng T-90M của Nga: Danh xưng "tốt nhất thế giới" bị lu mờ bởi thực tế chiến trường
Bất chấp những tuyên bố hùng hồn của các quan chức Nga về sự vượt trội của T-90M; các khó khăn trong sản xuất, thiệt hại trên chiến trường và những nhược điểm thiết kế tồn tại từ lâu đã làm xói mòn danh tiếng của mẫu xe tăng chủ lực được coi là tốt nhất thế giới này.
![]()
1 chiếc T-90M trong cuộc diễu binh ngày 9/5 trên Quảng trường Đỏ
Trong những năm gần đây, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã nhiều lần đích thân ca ngợi T-90M "Proryv-3", gọi đây là phương tiện bọc thép tốt nhất đang được biên chế hiện nay. Một lô xe tăng mới vừa được bàn giao cho quân đội Nga và ngay trước thềm lễ kỷ niệm Ngày Chiến thắng một lãnh đạo của tập đoàn Rostec lại tiếp tục đưa ra những lời lẽ ca tụng T-90 và các dòng xe tăng chủ lực (MBT) khác của Nga.
“Xe tăng T-90M, T-72B3M và T-80BVM của Nga là những phương tiện phù hợp nhất với điều kiện tác chiến hiện nay. Chúng có thể được coi là những xe tăng sản xuất hàng loạt tốt nhất thế giới xét về tổng thể các đặc tính. Đó là kết quả của sự phối hợp chặt chẽ giữa đội ngũ đông đảo của các doanh nghiệp thuộc Rostec: từ nhà phát triển, nhà thiết kế, kỹ sư, công nghệ đến công nhân các nhà máy công nghiệp và nhóm sửa chữa” ông Vladimir Artyakov - Phó Tổng Giám đốc thứ nhất của Rostec phát biểu với hãng tin TASS hôm Thứ Ba.
Vị lãnh đạo Rostec cho biết tập đoàn này đang vận hành một “hệ thống sản xuất giáp linh hoạt” nhưng chỉ cung cấp rất ít chi tiết cụ thể.
“Hệ thống này cho phép chúng tôi tăng sản lượng các phương tiện phức tạp lên nhiều lần, đồng thời nhanh chóng điều chỉnh thiết bị khi điều kiện thực tế đòi hỏi” ông Artyakov nói thêm. “Hệ thống thích ứng như vậy không tồn tại ở bất cứ đâu trên thế giới”.
Hiệu suất T-90M: “Theo lời Nga”
Bất kỳ số liệu nào do các quan chức Nga công bố về sản lượng đều cần được xem xét hết sức thận trọng. Việc sản xuất các phương tiện chiến đấu mới của Nga liên tục gặp khó khăn do tổn thất trên chiến trường vượt xa kỳ vọng ban đầu khi Moscow phát động cuộc xâm lược Ukraine cách đây hơn 3 năm.
Các lệnh trừng phạt sâu rộng đã khiến Nga gặp nhiều khó khăn trong việc tiếp cận các linh kiện then chốt cho nền công nghiệp quốc phòng bao gồm cả xe tăng. Điều này lý giải vì sao các báo cáo từ Rostec thường chỉ đề cập đến “các lô hàng” mà không công bố số liệu cụ thể. Cách diễn đạt mập mờ này khiến người nghe dễ lầm tưởng rằng mỗi lô gồm hàng chục, thậm chí hàng trăm chiếc xe tăng trong khi thực tế có thể chỉ là vài chiếc.
Theo báo cáo của Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế (IISS) có trụ sở tại London hồi tháng 6 năm ngoái, sản lượng T-90 đã tăng lên. Tuy nhiên, trước khi xung đột nổ ra, Rostec chỉ sản xuất được khoảng 40 chiếc và con số này có thể đã tăng lên 70 chiếc vào năm 2023.
Ước tính lạc quan nhất cho rằng sản lượng năm nay có thể vượt 90 chiếc và nếu đẩy mạnh tối đa, Nga có thể sản xuất tới 200 chiếc T-90M mỗi năm.
Xe tăng hiện đại: Phức tạp và khó nhân rộng
Xe tăng hiện đại là những cỗ máy phức tạp, đòi hỏi nhiều thời gian để chế tạo. Khả năng Nga đạt được tốc độ sản xuất như mẫu T-34 thời Thế chiến II (hơn 84.000 chiếc trong 6 năm) gần như là bất khả thi. Càng không thể nói đến kỷ lục trên 100.000 chiếc của dòng T-54/55 trong thời kỳ Chiến tranh Lạnh.
Cũng cần lưu ý rằng phương Tây bao gồm cả Mỹ hiện sở hữu số lượng xe tăng chủ lực ít hơn nhiều so với thời Thế chiến II hay Chiến tranh Lạnh. Putin và Artyakov không phải là những người duy nhất tán dương khả năng của xe tăng hiện đại. Quan điểm phổ biến cho rằng các mẫu xe tăng ngày nay hiệu quả hơn nhiều so với các thế hệ trước. Thế nhưng, cuộc xung đột tại Ukraine đã cho thấy khả năng tiêu diệt xe tăng hiện nay cũng được nâng cao hơn bao giờ hết.
Nguồn cung T-90M không đáp ứng nổi nhu cầu
Dù sản lượng T-90 có thể đã tăng song thiệt hại thực tế trên chiến trường vẫn vượt xa khả năng sản xuất. Tính đến tháng 7 năm ngoái, ít nhất 100 chiếc T-90M "Proryv-3" đã bị phá hủy và hàng chục chiếc khác được xác nhận là bị loại khỏi vòng chiến đấu.
Những con số lạnh lùng và khắc nghiệt này hoàn toàn trái ngược với tuyên bố rằng T-90 là một trong những xe tăng chủ lực tốt nhất đang được sử dụng.
![]()
Một chiếc T-90M văng tháp pháo do bị kích nổ buồng đạn ở Kyslivka, vùng Kharkiv (Ukraine)
T-90M vẫn mang trong mình nhược điểm cố hữu của các dòng xe tăng cuối thời Liên Xô và đầu thời Liên bang Nga: hệ thống nạp đạn tự động chứa hơn 22 quả đạn và liều phóng cùng với 21 quả bổ sung trong thân xe. Thiết kế này giúp xe duy trì tốc độ bắn cao, từ 7-8 phát/phút và chỉ cần kíp lái 3 người.
Tuy nhiên, khi trúng đòn tấn công vào vòng tháp pháo, các quả đạn bên trong có thể phát nổ dây chuyền gây ra hiện tượng "jack-in-the-box" khiến tháp pháo bị thổi bay khỏi thân xe. Vấn đề này trầm trọng hơn ở dòng T-72 nhưng vẫn hiện hữu trên mọi xe tăng Nga sử dụng cơ chế nạp đạn tự động.
![]()
T-90M được lính Nga gắn thêm nóc lồng ở chiến trường Ukraine
Cho đến nay, không có thay đổi thiết kế nào nhằm khắc phục nhược điểm này, chẳng hạn như loại bỏ hệ thống nạp đạn tự động. Trên chiến trường, các kíp xe Nga đã phải tự chế các biện pháp bảo vệ như “nóc lồng” hay “giáp rùa” để giảm thiểu rủi ro.
Tất nhiên, khi mang T-90M đi trưng bày ở các triển lãm vũ khí quốc tế nhằm tìm kiếm khách hàng nước ngoài, Nga không bao giờ đề cập đến những “phụ kiện tự chế” này.
Tổng hợp từ:
![]()
Russia’s T-90M Is the World’s Best Tank, According to Russia
Despite bold claims by Russian officials about the T-90M’s superiority, production struggles, battlefield losses, and long-known design flaws undermine its reputation as the world’s best main battle tank.nationalinterest.org
Gặp UAV tuần kích với drone FPV thì siêu tăng của nước nào đi nữa cũng sẽ thành sắt vụn thôi





