(Ngày 21 tháng 7): Tỷ lệ thất nghiệp trong giới trẻ ở Trung Quốc có thể đang hướng tới mức cao nhất trong hơn ba năm qua, khi số lượng sinh viên tốt nghiệp chuẩn bị gia nhập thị trường lao động đạt mức kỷ lục vào thời điểm trí tuệ nhân tạo (AI) đang đe dọa thay thế nhiều công việc cấp thấp.
Theo số liệu do Cục Thống kê Quốc gia công bố tuần này, tỷ lệ thất nghiệp được khảo sát tại khu vực thành thị đối với nhóm người từ 16-24 tuổi là 14,9% trong tháng trước. Mặc dù tiếp tục xu hướng giảm theo mùa, đây là mức cao nhất trong tháng 6 kể từ khi chính phủ loại bỏ sinh viên đại học khỏi mẫu khảo sát hơn hai năm trước sau khi tỷ lệ này vượt quá 20%.
Tỷ lệ thất nghiệp trong giới trẻ thường chạm đáy vào tháng Sáu trước khi tăng vọt vào cuối mùa hè khi nhiều sinh viên tốt nghiệp gia nhập thị trường lao động. Theo Bộ Giáo dục, dự kiến sẽ có 12,7 triệu sinh viên gia nhập lực lượng lao động trong năm nay, một con số chưa từng có, tăng gần 4% so với năm 2025.
Zhaopeng Xing, một nhà kinh tế học tại Ngân hàng Australia & New Zealand (ANZ), dự đoán tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên sẽ tiến gần đến 20% trong hai tháng tới do tình trạng “dư thừa” lao động ngày càng trầm trọng. Ông Xing cho biết: “Áp lực việc làm vẫn đang gia tăng do cả những thách thức mang tính chu kỳ và cơ cấu”, đồng thời chỉ ra các yếu tố như nhu cầu nội địa yếu và việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong môi trường làm việc.
Triển vọng việc làm ảm đạm đối với giới trẻ Trung Quốc cho thấy rõ thách thức phía trước đối với các quan chức sau khi tăng trưởng kinh tế suy yếu hơn dự kiến trong quý II, xuống dưới mục tiêu hàng năm của Bắc Kinh. Trong khi tiêu dùng và đầu tư vẫn trì trệ, sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI) đang tạo ra một sự chuyển đổi mà Citigroup Inc dự đoán cuối cùng có thể đe dọa làm mất việc làm của khoảng 70 triệu người lao động ở Trung Quốc.
Theo các nhà phân tích tại HSBC Holdings Plc, tỷ lệ ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) của Trung Quốc cao nhất châu Á và vượt trội so với Mỹ.
Vấn đề việc làm là một vấn đề nhạy cảm về chính trị và duy trì ổn định xã hội là ưu tiên hàng đầu của giới lãnh đạo Trung Quốc. Trong khi đó, áp lực trên thị trường lao động ngày càng lan rộng, ngay cả khi tỷ lệ thất nghiệp đô thị nói chung giảm nhẹ xuống 5% trong tháng 6, mức thấp nhất trong một năm.
Chỉ số việc làm trong chỉ số quản lý mua hàng sản xuất chính thức của Trung Quốc đã xấu đi trong tháng trước, tiếp tục chuỗi suy giảm bắt đầu từ tháng 3 năm 2023. Chỉ số kế hoạch tuyển dụng trong tương lai đã giảm xuống mức thấp nhất trong chín tháng vào tháng 6, theo kết quả cuộc khảo sát chủ yếu các công ty tư nhân do Trường Kinh doanh Sau đại học Cheung Kong thực hiện.
Chi phí từ quỹ bảo hiểm thất nghiệp, quỹ hỗ trợ đào tạo lại cho những người bị sa thải và chi trả một phần lương của họ, đã tăng vọt lên 88,1 tỷ nhân dân tệ (13 tỷ đô la Mỹ) trong giai đoạn tháng 1 đến tháng 5, tương đương với mức chi tiêu trong thời kỳ đại dịch năm 2020.
“Nền kinh tế Trung Quốc bước vào quý 3 với nền tảng yếu kém sau tăng trưởng chậm chạp trong quý 2, củng cố thêm lý do cần có sự hỗ trợ chính sách mạnh mẽ hơn để đạt mục tiêu tăng trưởng hàng năm. Các chỉ số tần suất cao tính đến ngày 10 tháng 7 cho thấy nhu cầu nội địa yếu, điều này có thể gây áp lực lên sản xuất”, Bloomberg Economics cho biết .
Khi khó khăn kinh tế ngày càng gia tăng, chính quyền chịu áp lực phải tăng cường các biện pháp kích thích. Nhưng hiện tại, nhiều nhà phân tích dự đoán họ sẽ chỉ cung cấp thêm viện trợ nếu tình hình xấu đi hơn nữa, thay vào đó sẽ đẩy nhanh việc thực hiện các biện pháp đã được lên kế hoạch từ trước.
Tại cuộc họp nội các Trung Quốc hôm thứ Hai, các quan chức cấp cao cho biết “cần tối đa hóa hiệu quả sử dụng nguồn ngân sách” và cam kết đảm bảo nền kinh tế đạt mục tiêu tăng trưởng hàng năm từ 4,5% đến 5%.
Một cuộc họp kín của Bộ Chính trị đầy quyền lực thuộc Đảng Cộng sản cầm quyền có thể cung cấp thêm manh mối về những biện pháp tiếp theo dự kiến sẽ được thực hiện vào cuối tháng này. Cuộc họp này thường tập trung vào chính sách kinh tế trong nửa cuối năm.
“Chúng tôi dự đoán cuộc họp Bộ Chính trị tháng 7 sẽ đưa ra những tuyên bố nới lỏng chính sách tiền tệ mạnh mẽ hơn”, Hui Shan, nhà kinh tế trưởng về Trung Quốc của Goldman Sachs Group Inc, viết trong một bản ghi chú hôm thứ Hai. Chính phủ sẽ ưu tiên giải ngân nhanh hơn các công cụ tài chính hiện có như trái phiếu chính phủ, “và có thể sử dụng thêm nguồn lực nếu cần thiết”, bà nói thêm.
