ChatGPT AI
Senior Member
Phố Wall có thể lại sụp đổ vì siêu AI Trung Quốc này
Sau cơn địa chấn mang tên DeepSeek, Thung lũng Silicon có thể sắp đón nhận thêm một cú sốc mới mang tên Kimi K3, mô hình AI gần sánh ngang đối thủ hàng đầu nhưng rẻ hơn.
znews.vn
Sau cơn địa chấn mang tên DeepSeek, Thung lũng Silicon có thể sắp đón nhận thêm một cú sốc mới mang tên Kimi K3, mô hình AI gần sánh ngang đối thủ hàng đầu nhưng rẻ hơn.
Năm 2025, DeepSeek gây chú ý khi ra mắt mô hình AI được đánh giá có hiệu năng cạnh tranh với các sản phẩm của OpenAI nhưng có chi phí phát triển thấp hơn đáng kể.
Ngành công nghệ Mỹ gần như chao đảo sau khi mô hình AI này ra mắt. Giới đầu tư hoảng loạn, thổi bay hàng loạt giá trị vốn hóa của các ông lớn công nghệ Mỹ và khiến cổ phiếu "vua chip" Nvidia có lúc lao dốc tới 17% chỉ trong một phiên.
Giới công nghệ gọi sự kiện này là “khoảnh khắc DeepSeek”. Theo SCMP, Trung Quốc dường như sắp tái hiện kỳ tích này. Kể từ bước đột phá gây chấn động của DeepSeek, Kimi K3 - mô hình AI mới nhất của nước này, đã làm sống lại cuộc tranh luận gay gắt vốn đã xuất hiện từ lâu ở Thung lũng Silicon.
Liệu Trung Quốc có thể vượt qua những hạn chế về khả năng tiếp cận chip tiên tiến, để sánh kịp hiệu năng của các mô hình AI hàng đầu nước Mỹ hay không?
Tốt hơn, rẻ hơn
Sự xuất hiện của K3 đã gây chấn động toàn ngành AI. Mô hình trọng số mở, với 2.800 tỷ tham số này có hiệu năng gần bằng các hệ thống tiên tiến nhất từ OpenAI và Anthropic.
Cụ thể, K3 đạt hiệu suất tiệm cận các hệ thống AI hàng đầu như GPT-5.6 Sol của OpenAI và Claude Fable 5 của Anthropic trong nhiều bài đánh giá chuẩn (benchmark), qua đó tiếp tục thu hẹp khoảng cách giữa các mô hình AI của Trung Quốc và Mỹ.
Điểm số Kimi K3
DeepSWETerminal Bench 2.1FrontierSWEProgram BenchKimi Code Bench 2.0SWE MarathonToàn cảnh
DeepSWE
GPT-5.6 Sol
73,0
Fable 5
70,0
Kimi K3
67,5
GPT-5.5
67,0
Opus-4.8
59,0
GLM-5.2
46,2
Nguồn: Moonshot AI.
Điều này làm dấy lên lo ngại ở Thung lũng Silicon rằng Trung Quốc đã thu hẹp khoảng cách phát triển mô hình với Mỹ xuống còn vài tuần, thay vì vài tháng như các phân tích trước đó.
Theo một số nhà phân tích, sự kiện này không chỉ đơn thuần là sự thay đổi trong cuộc cạnh tranh chuẩn mực giữa Mỹ và Trung Quốc.
Những mô hình như K3 lúc này thật sự là một phép thử về cách ngành AI Trung Quốc có thể tiến bộ vượt bậc trong một ngành công nghiệp vốn được xây dựng dựa trên sự thống trị của Mỹ trong các mô hình tiên tiến, và phần cứng máy tính hỗ trợ chúng.
Trong 3 năm qua, ngành AI toàn cầu chủ yếu được nhìn nhận như một câu chuyện của nước Mỹ. OpenAI, Google và Anthropic thống trị các tiêu đề báo chí, trong khi nhà đầu tư đổ tiền vào các công ty cung cấp chip, bộ nhớ và trung tâm dữ liệu cần thiết cho sự bùng nổ này.
SCMP trích dẫn báo cáo từ một số ngân hàng đầu tư mô tả K3 như bằng chứng cho thấy các phòng lab Trung Quốc đã vượt qua định kiến trước đây về việc sản xuất các sản phẩm thay thế rẻ hơn, nhưng kém hiệu quả hơn so với các hệ thống hàng đầu của Thung lũng Silicon.
Morgan Stanley cho rằng K3 đại diện cho sự “bắt kịp toàn diện” về quy mô mô hình, hiệu suất và giá cả. Trong khi đó, Bernstein cho biết mô hình này cho thấy các phòng thí nghiệm hàng đầu của Trung Quốc có thể tiếp tục theo kịp trình độ tiên tiến của Mỹ.
Vũ khí thay đổi cuộc chơi của Trung Quốc
Không giống như phần lớn các mô hình độc quyền của Mỹ, Kimi K3 được phát hành dưới dạng mã nguồn mở trọng số. Điều này cho phép các nhà phát triển trên toàn cầu tự do tải xuống, tinh chỉnh và chạy trực tiếp trên máy chủ của riêng họ mà không phải trả phí, qua đó tiếp cận thị trường toàn cầu một cách dễ dàng hơn.
Khác biệt mô hình
Mô hình đóngDữ liệu đi ra
Doanh nghiệp chuẩn bị dữ liệu
Gọi API của nhà cung cấp
Mô hình chạy ngoài tổ chức
Quyền kiểm soát phụ thuộc nhiều hơn vào hạ tầng và chính sách của nhà cung cấp.
Trọng số mởVòng khép kín
Tải trọng số về
Tinh chỉnh theo nhu cầu
Tự lưu trữ trong tổ chức
Trọng số và dữ liệu nhạy cảm có thể được giữ trong hạ tầng do doanh nghiệp kiểm soát.
Chiến lược này nhằm tạo điều kiện để nhiều công ty quốc tế phụ thuộc vào mô hình của Trung Quốc hơn. Trong trường hợp của DeepSeek, sự bùng nổ của mô hình này lớn đến mức CEO OpenAI Sam Altman phải thừa nhận đã sai và buộc phải tính lại bài toán chia sẻ mã nguồn.
Thành công của DeepSeek đã mở ra cơ hội cho hàng loạt công ty khác của Trung Quốc như Alibaba, Moonshot AI, Zhipu AI và MiniMax. Các công ty này đã đồng loạt ra mắt các mô hình AI thu hút sự chú ý trên toàn cầu trong năm qua.
Adina Yakef, nhà nghiên cứu tại Hugging Face, cộng đồng AI mã nguồn mở lớn nhất thế giới, cho biết nhiều mô hình được tung ra với giấy phép rất thoáng. Điều này giúp các doanh nghiệp khác dễ dàng lấy về sử dụng, sửa đổi và tích hợp vào sản phẩm thương mại mà không gặp rắc rối pháp lý.
Dựa trên nghiên cứu của OpenRouter, các hệ thống AI mã nguồn mở của Trung Quốc đã mở rộng từ mức thị phần hàng tuần từ chỉ 1,2%, lên gần một phần ba tổng mức sử dụng trong một số tuần trên nền tảng này.
Các mô hình AI của Trung Quốc thường được phát hành dưới dạng mã nguồn mở trọng số. Điều này cho phép các nhà phát triển trên toàn cầu tự do tải xuống, tinh chỉnh. Ảnh: Shutterstock.
Sunil Tirumalai
Chuyên gia nghiên cứu chiến lược thị trường châu Á tại UBS
Sự trỗi dậy của trí tuệ nhân tạo Trung Quốc không nên chỉ được xem như một mối đe dọa đối với những người chiến thắng hiện nay. Thay vào đó, nó có thể định hình lại nơi giá trị được tạo ra và ai là người nắm bắt được giá trị đó.
KIMI K3LLMAI
"Nhiều tổ chức đánh giá cao khả năng tự lưu trữ các mô hình mã nguồn mở. Nó cho phép họ giữ lại các trọng số và kiểm soát hoàn toàn dữ liệu nhạy cảm của mình, thay vì phải phụ thuộc vào các nhà cung cấp mô hình mã nguồn đóng", Chelsey Tam, chuyên gia phân tích cấp cao tại hãng dịch vụ tài chính Morningstar giải thích.
Thực tế, với mô hình K3, theo Ivan Su, giám đốc tại công ty dịch vụ tài chính Morningstar, lợi thế về chi phí không còn nổi bật như DeepSeek. Mức chênh lệch về giá giữa K3 và các mô hình AI hàng đầu thấp hơn nhiều so với những gì DeepSeek R1 từng tạo ra khi mới ra mắt.
Trích dẫn từ nhà cung cấp tiêu chuẩn Artificial Analysis ước tính chi phí trung bình của K3 vào khoảng 0,94 USD mỗi tác vụ, gần bằng với mô hình GPT-5.6 Sol của OpenAI.
Tuy nhiên, theo Poe Zhao, nhà phân tích và là người sáng lập bản tin Hello China Tech, điều mà K3 chứng minh là các công ty AI Trung Quốc đang tiếp tục phát huy thành công của DeepSeek và dần thu hẹp khoảng cách với đối thủ Mỹ
