Thanh tra Chính phủ chỉ rõ nhiều thiếu sót, vi phạm tại Dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành giai đoạn 1

2. Các thiếu sót, vi phạm chính​

A. Quy trình phê duyệt & Năng lực Ban Quản lý dự án​

• DATP2 (VATM): Phê duyệt dự án khi chưa hoàn thiện thiết kế cơ sở hạng mục Văn phòng và chưa làm rõ các khuyến nghị chuyên môn. Trưởng ban QLDA đảm nhận vai trò Giám đốc QLDA nhưng thiếu chứng chỉ hành nghề theo quy định.
• DATP3 (ACV): Phê duyệt quy chuẩn/tiêu chuẩn áp dụng trước khi phê duyệt dự án; phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi (BCNCKT) một số hạng mục chưa đúng trình tự; tính Tổng mức đầu tư sai quy định. Nhân sự Ban LTIA trong một số giai đoạn chưa đủ chứng chỉ hành nghề.
  

  B. Hành vi Chuyển nhượng thầu trái pháp luật (Vi phạm Luật Đấu thầu)​

• Gói thầu XD02 (DATP2): Các nhà thầu chính (TCT 36 - CTCP, Newtatco) đã chuyển nhượng phần công việc cho các nhà thầu khác (chưa được chấp thuận là thầu phụ) với tổng giá trị lần lượt là 75,27 tỷ đồng và 99 tỷ đồng.
• Gói thầu 5.6 (DATP3): 03 nhà thầu chính trong liên danh (Hancorp, Vinaconex, Fecon) ký hợp đồng cho thầu khác thực hiện công việc trị giá 87,162 tỷ đồng.
• Gói thầu 5.10 (DATP3):
  • 07/10 nhà thầu chính chuyển nhượng công việc trị giá 1.596,101 tỷ đồng.
  • Liên danh Vietur (09/10 nhà thầu) chuyển nhượng phần công việc trị giá 1.652,804 tỷ đồng.
  • 04 nhà thầu phụ của nhà thầu IC ICTAS chuyển nhượng trái quy định công việc trị giá 2.835,471 tỷ đồng.
  • ACV và TVGS chấp thuận cho Nhà thầu IC ICTAS giao hệ thống CMS cho Ricons trái phạm vi thầu phụ.
    

    C. Công tác Đấu thầu, Hợp đồng & Tiền tệ​

• Vi phạm quy định ngoại tệ (Gói 5.10): HSDT của Liên danh Vietur dự thầu bằng đồng USD (235,72 triệu USD) sai quy định; ACV ký hợp đồng và thỏa thuận thanh toán bằng USD sai quy định, gây nguy cơ thất thoát vốn do chênh lệch tỷ giá USD tăng cao.
• Thương thảo/Sửa đổi hợp đồng sai quy định: Tăng tỷ lệ tạm ứng trái với HSMT (Gói XD02 tăng từ 15% lên 20%; Gói 5.6 tăng từ 10% lên 20%); nâng tỷ lệ giao thầu phụ tối đa lên tới 80% giá trị hợp đồng (Gói 5.10).
• Sử dụng vốn tạm ứng sai mục đích: 08/10 nhà thầu trong Liên danh Vietur mang 936,02 tỷ đồng tiền tạm ứng đi gửi tiết kiệm lấy lãi(10,654 tỷ đồng). Một số nhà thầu không chứng minh được chứng từ sử dụng tiền tạm ứng.
  

  D. Quản lý Thi công, Chất lượng, Nghiệm thu & Thuế​

• Dự toán & Khối lượng: Tính sai khối lượng, áp sai mã/định mức (như vận dụng định mức "ống khói" cho "Đài kiểm soát không lưu" gây sai tăng chi phí). Nghiệm thu/thanh toán cự ly vận chuyển, vật liệu chưa đúng thực tế hoặc chưa thương thảo giảm đơn giá.
• Quản lý chất lượng & Biện pháp thi công: Sử dụng kết quả của phòng thí nghiệm chưa đủ điều kiện/chứng nhận; vật tư/thiết bị thi công thay đổi xuất xứ, mã hiệu, không rõ nguồn gốc so với HSDT; máy móc hết hạn đăng kiểm hoặc thiếu chứng nhận an toàn lao động.
• Nghĩa vụ Thuế & Bảo hiểm: Mua bảo hiểm công trình không đủ giá trị; nhiều nhà thầu lập hóa đơn GTGT sai thời điểm, chưa/chậm kê khai thuế GTGT vãng lai tại tỉnh Đồng Nai.