Thượng viện hỏi gì cũng éo trả lời, truy tố là đúng rồi
Cách Quốc hội đối xử với Fauci đặt ra nhiều câu hỏi về pháp luật hơn là về chính Fauci
It’s Congress That Has Contempt for Fauci — and the Law
By Barbara McQuade
Tranh cãi xoay quanh lời khai của Anthony Fauci trước Thượng viện ngày càng trở thành một phép thử không phải về những gì Fauci đã làm trong đại dịch Covid-19, mà về việc liệu Quốc hội có tôn trọng những sự bảo vệ hiến định chi phối chính hoạt động điều tra của mình hay không.
Các thành viên Cộng hòa trong Ủy ban An ninh Nội địa và Các vấn đề Chính phủ của Thượng viện đã bỏ phiếu tuyên bố Fauci khinh thường Quốc hội sau khi ông viện dẫn quyền được Tu chính án thứ Năm bảo vệ khỏi việc tự buộc tội hơn 100 lần trong phiên chất vấn về vai trò lãnh đạo của ông trong ứng phó của chính phủ liên bang với Covid-19. Bản thân cuộc bỏ phiếu khó có thể dẫn ngay đến hình phạt hình sự. Nhưng nó đã phục vụ một mục đích chính trị: biến việc Fauci từ chối trả lời câu hỏi thành bằng chứng cho rằng ông có tội.
Kết luận đó không thể được suy ra từ Hiến pháp.
Tu chính án thứ Năm bảo vệ một người khỏi bị buộc phải đưa ra lời khai có thể khiến người đó đối mặt với nguy cơ bị truy tố hình sự. Tòa án Tối cao nhiều lần công nhận đặc quyền này là một nguyên tắc nền tảng của hệ thống tư pháp hình sự Mỹ. Nó phản ánh một nguyên tắc cơ bản: chính phủ phải chứng minh vụ án của mình thay vì buộc người có khả năng bị cáo buộc phải giúp chính phủ xây dựng vụ án chống lại mình.
Sự bảo vệ đó không biến mất chỉ vì Quốc hội đang tiến hành một cuộc điều tra.
Fauci có những lý do đặc biệt để thận trọng. Thượng nghị sĩ Rand Paul nhiều lần cáo buộc ông giúp phê chuẩn việc tài trợ cho nghiên cứu nguy hiểm ở Trung Quốc, gây hiểu lầm cho Quốc hội và góp phần vào những chính sách như các biện pháp phong tỏa trong đại dịch. Paul cũng nhiều lần công khai đề nghị Fauci phải đối mặt với hậu quả hình sự. Ngay tại phiên điều trần, Paul yêu cầu Fauci thừa nhận sai phạm và xin lỗi người dân Mỹ.
Những hoàn cảnh đó có ý nghĩa khi đánh giá liệu Fauci có cơ sở hợp lý để viện dẫn Tu chính án thứ Năm hay không. Một người không cần phải chứng minh rằng mình chắc chắn sẽ bị truy tố mới có thể viện dẫn đặc quyền này. Vấn đề liên quan là liệu có khả năng hợp lý rằng lời khai bị buộc phải đưa ra có thể được sử dụng trong một vụ tố tụng hình sự hay không.
Các thành viên Cộng hòa trong ủy ban lập luận rằng Fauci không thể có nỗi lo chính đáng về việc bị truy tố vì Tổng thống Joe Biden đã ân xá ông vào tháng 1 năm 2025. Nhưng lập luận đó bỏ qua những giới hạn của lệnh ân xá.
Lệnh ân xá của Biden bao phủ các tội danh liên bang được thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định kết thúc vào ngày 19 tháng 1 năm 2025. Nó không miễn cho Fauci khỏi mọi khả năng bị truy tố trong tương lai. Nó cũng không ngăn cản các cơ quan chức năng cấp bang truy tố ông về những hành vi vi phạm luật bang.
Sự phân biệt đó rất quan trọng. Tổng chưởng lý bang South Carolina đã mở một cuộc điều tra Fauci vào năm 2025, viện dẫn những cáo buộc liên quan đến cách ông quản lý đại dịch, những phát biểu gây hiểu lầm và việc đàn áp tranh luận khoa học. Florida sau đó cũng mở cuộc điều tra riêng. Những cuộc điều tra đó có cơ sở hay không là một vấn đề khác. Sự tồn tại của chúng cũng đủ khiến tuyên bố rằng Fauci hoàn toàn không có khả năng đối mặt với nguy cơ truy tố trở nên kém thuyết phục hơn nhiều.
Việc viện dẫn Tu chính án thứ Năm cũng không chứng minh rằng một nhân chứng đã phạm tội. Người ta viện dẫn đặc quyền này chính vì chính phủ chưa chứng minh được trách nhiệm hình sự. Coi việc thực thi một quyền hiến định như bằng chứng về tội lỗi có nguy cơ đảo ngược nguyên tắc về trách nhiệm chứng minh mà Tu chính án thứ Năm được thiết kế để bảo vệ.
Tuy nhiên, Thượng viện có một lựa chọn khác nếu mục tiêu hàng đầu của họ là thu thập lời khai của Fauci.
Nếu ủy ban thực sự muốn buộc Fauci trả lời các câu hỏi bất chấp việc ông viện dẫn quyền của mình theo Tu chính án thứ Năm, họ có thể theo đuổi việc trao quyền miễn trừ, qua đó loại bỏ trở ngại liên quan đến việc tự buộc tội thay vì coi việc ông viện dẫn đặc quyền đó tự thân là hành vi khinh thường Quốc hội.
Quyền miễn trừ có thể loại bỏ cơ sở hiến định để từ chối trả lời bằng cách bảo vệ nhân chứng khỏi việc lời khai bị buộc phải đưa ra được sử dụng để truy tố hình sự, và trong những trường hợp thích hợp, khỏi việc các bằng chứng có nguồn gốc từ lời khai đó được sử dụng để truy tố. Sau khi được trao quyền miễn trừ hợp lệ, một nhân chứng vẫn tiếp tục từ chối làm chứng có thể phải đối mặt với thủ tục khinh thường Quốc hội.
Cơ chế đó sẽ buộc Quốc hội phải trực tiếp đối mặt với vấn đề thực chất. Nếu các thượng nghị sĩ thực sự tin rằng Fauci nắm giữ những thông tin quan trọng về nguồn gốc Covid-19, việc tài trợ cho nghiên cứu ở Trung Quốc hoặc phản ứng của chính phủ liên bang đối với đại dịch, họ có thể theo đuổi quyền miễn trừ rồi yêu cầu ông trả lời.
Rõ ràng có một sự đánh đổi. Trao quyền miễn trừ cho một nhân chứng có thể khiến việc truy tố người đó sau này trở nên khó khăn hơn, bởi các công tố viên không thể đơn giản sử dụng lời khai bị buộc phải đưa ra, hoặc những bằng chứng có nguồn gốc từ lời khai đó, để xây dựng vụ án. Nhưng chính vì vậy mà quyền miễn trừ là một công cụ điều tra mạnh mẽ. Quốc hội phải quyết định liệu việc thu thập lời khai có quan trọng hơn việc duy trì khả năng truy cứu trách nhiệm hình sự hay không.
Do đó, việc ủy ban bỏ phiếu tuyên bố Fauci khinh thường Quốc hội không tự động chứng minh rằng ủy ban hoàn toàn không có cơ sở pháp lý để theo đuổi thủ tục khinh thường. Quốc hội có thể phản đối việc viện dẫn Tu chính án thứ Năm và lập luận rằng đặc quyền này không áp dụng đối với những câu hỏi cụ thể. Vấn đề pháp lý cốt lõi là liệu việc Fauci viện dẫn đặc quyền có hợp lệ đối với những câu hỏi mà ông từ chối trả lời hay không.
Sự phân biệt này rất quan trọng. Một nhân chứng không nhất thiết có thể vô hiệu hóa quyền giám sát của Quốc hội chỉ bằng cách viện dẫn Tu chính án thứ Năm. Nhưng Quốc hội cũng không thể làm cho một đặc quyền hiến định hợp lệ biến mất chỉ bằng cách gắn nhãn hành vi từ chối trả lời của nhân chứng là khinh thường Quốc hội.
Mối nguy lớn hơn nằm ở tiền lệ được tạo ra khi Quốc hội đối xử với việc thực thi một quyền hiến định như thể bản thân hành động đó đã đáng ngờ. Nếu một nhân chứng có nỗi lo hợp lý về nguy cơ bị truy tố và viện dẫn Tu chính án thứ Năm, chính phủ không thể đơn giản tuyên bố đặc quyền đó là không chính đáng chỉ vì họ không thích nhân chứng về mặt chính trị.
Nguyên tắc tương tự phải được áp dụng bất kể nhân chứng được yêu thích hay bị căm ghét, thuộc đảng Cộng hòa hay Dân chủ, là một quan chức chính phủ hay một đối thủ chính trị.
Quốc hội có quyền điều tra rất rộng. Những quyền đó thiết yếu đối với hoạt động giám sát lập pháp. Nhưng các quyền ấy tồn tại trong khuôn khổ Hiến pháp, chứ không đứng trên Hiến pháp.
Nếu các thượng nghị sĩ tin rằng Anthony Fauci đã phạm tội, họ nên điều tra những cáo buộc đó và đưa ra bằng chứng đủ sức làm cơ sở cho việc truy tố. Nếu họ tin rằng ông nắm giữ những thông tin thiết yếu cho cuộc điều tra, họ có những công cụ, trong đó có quyền miễn trừ, để tìm cách buộc ông cung cấp lời khai.
Điều họ không nên làm là biến việc thực thi một sự bảo vệ hiến định thành vật thay thế cho bằng chứng về hành vi phạm tội.
Do đó, tranh cãi về Fauci đặt ra một câu hỏi vượt xa bản thân một cựu quan chức y tế công cộng. Vấn đề là liệu Quốc hội sẽ sử dụng quyền điều tra của mình để tìm kiếm bằng chứng, hay sử dụng thủ tục khinh thường Quốc hội để trừng phạt một nhân chứng vì thực thi một quyền được Hiến pháp bảo vệ.
Câu trả lời có ý nghĩa bởi các quyền hiến định quan trọng nhất chính là khi chính phủ quyết tâm phớt lờ chúng.
)
câu hỏi ez thì trả lời còn ko trả lời thì.khinh thường quốc hội.bao nhiêu case thời 7 lú rồi hẹ hẹ
