[Dịch]Liệu “đội xử lý bom nợ” của chính phủ Trung Quốc sắp tự nổ? Công ty quản lý tài sản chuyên đi giải cứu nợ cuối cùng cũng phải xin giải cứu mình.

Vào cuối tháng 7, một tòa án tại tỉnh An Huy, miền Đông Trung Quốc, đã phê chuẩn một đề án tái cơ cấu bất thường. Đề án liên quan đến Guohou Asset Management, một công ty tài chính ban đầu được thành lập để tháo gỡ những “quả bom nợ” bằng cách mua lại các khoản vay xấu từ những tổ chức tín dụng gặp khó khăn. Guohou là thành viên đầu tiên trong “đội xử lý bom nợ” quy mô lớn của Trung Quốc mà bản thân lại cần được giải cứu. Và đây sẽ không phải trường hợp cuối cùng.

Trong nhiều năm qua, các cơ quan quản lý tài chính Trung Quốc đã huy động những công ty tương tự để dọn dẹp “bãi mìn” nợ doanh nghiệp. Bốn “công ty quản lý tài sản” chuyên biệt đầu tiên — được gọi tắt là AMC và được xem như những chuyên gia xử lý bom nợ tại Trung Quốc — được Bộ Tài chính thành lập vào năm 1999. Nhiệm vụ của họ là giải cứu bốn ngân hàng thương mại quốc doanh lớn nhất nước này.

Mỗi ngân hàng chuyển những khoản vay khó thu hồi nhất — cùng với những nhân viên kém năng lực nhất — sang AMC riêng của mình. Bốn “ngân hàng xấu” này được kỳ vọng sẽ từng bước tái cơ cấu và thanh lý các khoản nợ xấu, sau đó tự giải thể.

Bùm!​

Nhưng thay vì thu hẹp hoạt động, các AMC lại ngày càng gia tăng cả về quy mô lẫn số lượng. Đến năm 2018, tổng bảng cân đối kế toán của bốn công ty đã lên tới khoảng 5.000 tỷ nhân dân tệ, tương đương 755 tỷ USD vào thời điểm đó, đưa họ vào nhóm những định chế tài chính lớn nhất Trung Quốc.

Khi nợ xấu tăng mạnh vào đầu thập niên 2010, cơ quan quản lý còn phê duyệt hàng loạt “AMC địa phương”, thường chỉ được hoạt động trong phạm vi một tỉnh. Cho đến nay, hơn 60 tổ chức như vậy đã được thành lập. Phần lớn thuộc sở hữu của chính quyền địa phương và các nhà đầu tư nhà nước; một số ít nằm trong tay tư nhân, trong đó có Guohou — công ty đã hoạt động được 12 năm.


Thay vì sử dụng vốn để loại bỏ các khoản vay xấu khỏi bảng cân đối kế toán của ngân hàng, các AMC bắt đầu vay tiền ngân hàng với mức lãi suất thấp tương tự những doanh nghiệp nhà nước khác, rồi cho các công ty gặp khó khăn vay lại với lãi suất cao hơn nhiều.

Trên thực tế, họ đã biến mình thành những ngân hàng đầu tư chịu ít sự giám sát, thường xuyên phục vụ các nhà phát triển bất động sản — những doanh nghiệp từng phát triển bùng nổ nhưng sau đó lần lượt sụp đổ trong cuộc khủng hoảng nhà ở của Trung Quốc.

Đáng lo ngại hơn, các AMC còn tạo ra một hoạt động phụ béo bở: giúp ngân hàng che giấu nợ xấu khỏi cơ quan quản lý. Các ước tính học thuật cho thấy hoạt động này phổ biến đến mức, vào năm 2020, nó có thể đã che giấu ít nhất một nửa, thậm chí nhiều hơn đáng kể, tổng số khoản vay không hiệu quả của Trung Quốc.

Cũng trong năm đó, Huarong — AMC lớn nhất và hoạt động quyết liệt nhất — đã sụp đổ và cần đến gói giải cứu trị giá 6,6 tỷ USD từ nhà nước. Chủ tịch của công ty, Lai Xiaomin, sau đó bị tử hình vì một danh sách dài các tội danh. Tuy nhiên, vụ việc này vẫn không ngăn được các AMC tiếp tục theo đuổi những thủ thuật đáng ngờ.

Các tài liệu liên quan đến quá trình tái cơ cấu Guohou cùng phân tích của những người am hiểu nội bộ cho thấy công ty này đã bắt chước nhiều thủ thuật tương tự. Chẳng hạn, ngoài việc mua lại các tài sản gặp khó khăn, Guohou còn bắt đầu cung cấp các khoản vay lãi suất cao.

Công ty thiết kế nhiều khoản vay dưới hình thức trông giống như đầu tư vốn cổ phần. Cách làm này ít khiến các cơ quan quản lý chú ý hơn khi họ tìm kiếm những dấu hiệu cho thấy rủi ro nợ đang tập trung quá mức.

Guohou cũng ký các “thỏa thuận ngăn kéo” với ngân hàng. Theo đó, công ty mua lại các khoản vay không hiệu quả của ngân hàng ngay trước thời điểm chúng phải được báo cáo cho cơ quan quản lý, rồi bán trả lại cho ngân hàng chỉ một thời gian ngắn sau đó và thu về một khoản phí.

Một cuộc điều tra đối với Guohou phát hiện công ty đã ghi nhận thua lỗ trong hoạt động kinh doanh suốt nhiều năm và không còn khả năng thanh toán khoản nợ 13 tỷ nhân dân tệ.

Những thủ thuật như vậy cho thấy quy mô nợ xấu của các ngân hàng Trung Quốc có thể lớn hơn nhiều so với số liệu chính thức. Trên giấy tờ, nợ xấu đã tăng từ 3.000 tỷ nhân dân tệ vào năm 2022 lên gần 3.700 tỷ nhân dân tệ trong quý I năm nay (xem biểu đồ), mặc dù con số này vẫn chỉ tương đương mức khiêm tốn 1,5% tổng tài sản.

Nhiều khoản vay xấu và nhiều AMC yếu kém hơn có thể tiếp tục lộ diện khi cuộc khủng hoảng bất động sản dai dẳng của Trung Quốc khiến giá trị nhà đất suy giảm thêm. Bất động sản vốn là tài sản thế chấp được nhiều doanh nghiệp đi vay sử dụng.

Cinda, một AMC lớn thuộc sở hữu của chính quyền trung ương, cho biết trong tháng này rằng lợi nhuận ròng của công ty trong nửa đầu năm dự kiến có thể giảm tới 70%. Điều này có thể phản ánh sự sụt giảm mạnh về giá trị của những tài sản bảo đảm cho danh mục nợ xấu của công ty.

Các AMC địa phương nhỏ hơn có thể nối gót Guohou rơi vào tình trạng mất khả năng thanh toán. Một AMC tại vùng công nghiệp suy thoái ở Đông Bắc Trung Quốc đã bất ngờ bị giải thể vào năm 2020 sau khi cấp một khoản vay đáng ngờ cho một câu lạc bộ bóng đá. Một số AMC khác đã bị các tổ chức xếp hạng tín nhiệm trong nước hạ bậc và đang đứng bên bờ vực sụp đổ.

Guohou được tái cơ cấu thay vì bị giải thể chỉ vì vẫn có các nhà đầu tư quan tâm đến giấy phép hoạt động AMC của công ty. Các cơ quan quản lý đã ngừng cấp loại giấy phép này từ năm ngoái.

Danh tính của những nhà đầu tư đó chưa được công bố. Nhưng dù họ là ai, họ chắc chắn phải có thần kinh thép chẳng kém gì những chuyên gia xử lý bom.

Nhấp để mở rộng...

FoolAgainDT đã nói:

Thằng Tây Mỹ còn bao nhiêu năm nữa rơi vào cảnh tượng tự thằng tàu bây giờ

Nhấp để mở rộng...

Anh Ba Ngọc Sơn đã nói:

Nhấp để mở rộng...

Công ty TNHH MTV Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC) vừa thông báo bán đấu giá khoản nợ của nhóm khách hàngNguyễn Thị S., Trần Văn Th. và các khách hàng liên quan với tổng trị giá hơn 1.500 tỷ đồng.

Đây là khoản nợ được VAMC mua lại từ các tổ chức tín dụng theo cơ chế thị trường thông qua các hợp đồng mua bán nợ ký kết vào cuối năm 2019 với Sacombank và Agribank Chi nhánh An Phú.


Theo thông báo, tổng trị giá khoản nợ tạm tính đến ngày 28/2/2026 là hơn 1.502 tỷ đồng, trong đó dư nợ gốc khoảng 623,8 tỷ đồng, lãi trong hạn hơn 566,3 tỷ đồng và lãi quá hạn khoảng 312,1 tỷ đồng. Giá khởi điểm được VAMC đưa ra là hơn 1.216 tỷ đồng.

Nhấp để mở rộng...

herowin91 đã nói:

Đoán xem bao nhiêu năm nữa thì tới thằng em phương nam

Nhấp để mở rộng...

Cau Khenh đã nói:

Tàu cẩu cũng như Liên Xô thường đi trước 5 năm về mấy cái này, xứ kia thì từ từ xem nó sống hay chết mới bắt chước theo.

Nhấp để mở rộng...