Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư ban hành Quy chế Cuộc thi nghiên cứu khoa học, kỹ thuật cấp quốc gia dành cho học sinh THCS, THPT.
Theo dự thảo, học sinh được sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để hỗ trợ nghiên cứu, tra cứu thông tin, mô phỏng, nhưng phải khai báo trung thực mục đích và phạm vi sử dụng. Việc dùng AI để giả mạo quá trình nghiên cứu, tạo dữ liệu sai lệch hoặc thay thế phần phân tích, sáng tạo của học sinh bị nghiêm cấm.
Quy định này nhằm bảo đảm sản phẩm dự thi phản ánh đúng năng lực nghiên cứu của học sinh. Các em phải chứng minh được quá trình hình thành ý tưởng, thực hiện, thử nghiệm và phân tích kết quả.
Học sinh giới thiệu về các đề tài tại chung kết cuộc thi Khoa học, kỹ thuật cấp quốc gia dành cho học sinh (Ảnh: D.T).
Để kiểm soát quá trình này, dự thảo yêu cầu học sinh duy trì nhật ký nghiên cứu bằng bản giấy hoặc điện tử. Nhật ký phải thể hiện thời gian, công việc, phương pháp và vai trò của từng thành viên, đồng thời được giáo viên hướng dẫn xác nhận định kỳ.
Theo dự thảo, trách nhiệm bảo đảm tính liêm chính khoa học không chỉ thuộc về học sinh. Giáo viên hướng dẫn không được làm thay các nội dung cốt lõi của dự án và có thể phải chịu trách nhiệm nếu để xảy ra vi phạm.
Cơ sở
giáo dục cũng có trách nhiệm tăng cường giám sát. Nếu để xảy ra sai phạm, nhà trường có thể bị phê bình và xem xét trách nhiệm của người đứng đầu.
