Ma trận
Senior Member
....Kết quả PISA 2025 cho thấy thành tích học tập của học sinh ở mức thấp kỷ lục, với những yếu tố gây xao nhãng từ thiết bị kỹ thuật số và việc sử dụng trí tuệ nhân tạo đang làm dấy lên nhiều lo ngại. Đức đang có kết quả tệ hơn bao giờ hết.
Kết quả nghiên cứu PISA năm 2025, được công bố vào ngày 8 tháng 9, cho thấy sự sụt giảm đáng kể về kết quả đọc và toán trên toàn thế giới.
Chương trình Đánh giá Học sinh Quốc tế , hay còn gọi là PISA, là một nghiên cứu toàn cầu đo lường khả năng vận dụng kiến thức và kỹ năng đọc, toán và khoa học vào các tình huống thực tế của học sinh 15 tuổi. Bài kiểm tra được thiết kế để đánh giá kỹ năng giải quyết vấn đề chứ không phải đánh giá khả năng học thuộc lòng các sự kiện ở trường, điều đó có nghĩa là học sinh không thể ôn tập để chuẩn bị cho bài kiểm tra.
Được thực hiện lần đầu tiên vào năm 2000, đây được coi là thước đo có ảnh hưởng nhất trên thế giới về hiệu quả giáo dục.
Năm 2025, hơn 760.000 học sinh tại 91 quốc gia và nền kinh tế đã tham gia kỳ thi này.
Nghiên cứu này luôn bao gồm trong bảng xếp hạng của mình mức trung bình của nhóm gồm 38 quốc gia phát triển, có thu nhập cao là thành viên của Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế ( OECD ).
Xu hướng giảm sút trong thành tích học tập của học sinh
Từ năm 2015 đến năm 2025, kỹ năng đọc đã giảm sút đáng kể nhất, với mức giảm 28 điểm ở các nước OECD và 16 điểm ở các quốc gia và nền kinh tế tham gia khác.
Điểm số môn toán đã giảm trung bình 22 điểm trên toàn khối OECD, so với mức giảm 8 điểm ở phần còn lại của thế giới.
Trong lĩnh vực khoa học, trọng tâm của kỳ đánh giá PISA năm 2025, các nước thuộc OECD ghi nhận mức giảm 7 điểm, trong khi kết quả ở các quốc gia và nền kinh tế khác nhìn chung vẫn ổn định.
Gần một phần ba số học sinh thuộc các nước OECD được đánh giá là "học sinh có thành tích thấp".
Nghiên cứu PISA mới nhất cho thấy khoảng 29% học sinh 15 tuổi ở các nước thuộc OECD hiện được ước tính là "học sinh có kết quả học tập kém" ở cả ba môn học.
Điều này có nghĩa là gì?
Trong khoa học, họ gặp khó khăn trong việc giải thích dữ liệu đơn giản hoặc hiểu biểu đồ. Trong môn đọc, họ khó tìm được thông tin trong các văn bản đơn giản. Trong toán học, họ có thể không hiểu được, ví dụ, mối quan hệ giữa đơn vị và giá cả — những kỹ năng cơ bản cần thiết khi đi mua sắm thực phẩm.
Sự sụt giảm điểm đọc hiểu toàn cầu là điều đáng lo ngại nhất.
Trên toàn khối OECD, điểm đọc hiểu trung bình giảm 25 điểm.
Nghiên cứu chỉ ra rằng 20 điểm số tương đương với khoảng một năm học. Điều này ngụ ý rằng hầu hết học sinh 15 tuổi đang đạt được trình độ học tập tương đương với học sinh 14 tuổi.
Trong số các quốc gia thuộc OECD, mức giảm mạnh nhất là ở Iceland và Slovenia, với điểm số giảm hơn 50 điểm.
Điểm đọc hiểu chỉ được cải thiện ở năm quốc gia: Qatar (tăng 11 điểm), Brunei Darussalam (18), Campuchia (26), Philippines (27) và Zambia (50). Mặc dù các hệ thống giáo dục này vẫn thấp hơn mức trung bình của OECD, nhưng nghiên cứu lưu ý rằng chúng "xứng đáng được ghi nhận vì đã đạt được những tiến bộ có thể đo lường được bất chấp sự suy giảm chung trên toàn cầu".
Không phải tất cả các trường học ở Đức đều như nhau.
Ví dụ, ở một số quốc gia như Iceland, Campuchia và Phần Lan, sự chênh lệch về kết quả học tập giữa các trường rất nhỏ, chỉ dưới 10%, cho thấy sự khác biệt tổng thể về thành tích học sinh.
Nhưng ở 10 quốc gia, trong đó có Đức , sự khác biệt giữa các trường chiếm ít nhất 50% tổng biến động về kết quả học tập.
Nghiên cứu chỉ ra rằng hệ thống giáo dục của các quốc gia này dường như có những trường dành riêng cho học sinh giỏi, dẫn đến việc một lượng lớn học sinh có học lực thấp hơn phải theo học tại các trường khác.
Đối với các tác giả của bài thuyết trình về nghiên cứu PISA, đây là một vấn đề cần được xem xét nghiêm túc: "Khi sự phân hóa học thuật như vậy kết hợp với hoàn cảnh xã hội, nó có thể làm trầm trọng thêm sự bất bình đẳng, tạo ra những khu vực xuất sắc trong khi không đảm bảo được kết quả học tập nhất quán trên toàn hệ thống giáo dục."
Kết quả PISA của Đức gây sốc
Nghiên cứu PISA đầu tiên được tiến hành vào năm 2000. Là một trong 31 quốc gia tham gia, Đức đã rất sốc khi phát hiện ra rằng học sinh 15 tuổi của nước này đạt điểm thấp hơn mức trung bình quốc tế.
Trong kỳ thi PISA gần nhất, được tổ chức vào năm 2022 và công bố năm 2023, điểm số của học sinh Đức đã giảm xuống mức thấp kỷ lục .
Trong nghiên cứu mới nhất, điểm số thậm chí còn giảm sâu hơn nữa.
Từ năm 2022 đến năm 2025, điểm đọc giảm mạnh 15 điểm, điểm toán giảm 11 điểm, trong khi điểm khoa học giảm 7 điểm.
Sáu vị trí dẫn đầu về kỹ năng đọc đều thuộc về các quốc gia châu Á. Đức chỉ xếp trên mức trung bình của OECD một chút, ở vị trí thứ 24. Hoa Kỳ đứng thứ 13, Ba Lan thứ 14 và Thổ Nhĩ Kỳ thứ 18.
Trong môn toán, Đức xếp dưới mức trung bình của OECD, ở vị trí thứ 26, chỉ hơn Hoa Kỳ một bậc. Bảy vị trí đầu bảng đều thuộc về các quốc gia châu Á, tiếp theo là Estonia ở vị trí thứ 8.
Trong lĩnh vực khoa học, Đức chỉ hơn mức trung bình của OECD hai điểm, xếp hạng thứ 23. Thổ Nhĩ Kỳ đã có những tiến bộ quan trọng trong lĩnh vực này, hiện xếp hạng thứ 19, tăng 18 điểm so với nghiên cứu năm 2022.
Tại sao thành tích giáo dục trên toàn cầu lại đang giảm sút?
Bản thân dữ liệu không thể giải thích sự suy giảm kỹ năng đọc, nhưng các tác giả của nghiên cứu lưu ý rằng mặc dù việc đóng cửa trường học do COVID-19 có thể là một yếu tố, nhưng không có mối quan hệ trực tiếp giữa thời gian trường học đóng cửa trong đại dịch và kết quả đọc của học sinh.
Theo nghiên cứu, xu hướng giảm này đã diễn ra ở nhiều quốc gia từ lâu trước khi đại dịch bùng phát.
Theo nghiên cứu, sự suy giảm kỹ năng kéo dài này "cho thấy những vấn đề cấu trúc sâu sắc hơn trong hệ thống giáo dục, với những thách thức ở cấp trường và cấp hệ thống". Những thách thức này bao gồm tác động của sự xao nhãng từ thiết bị kỹ thuật số đối với học sinh và sự thiếu hứng thú ngày càng tăng đối với việc đọc sách.
Trí tuệ nhân tạo (AI) đã tác động trực tiếp đến việc học tập. Nghiên cứu PISA năm 2025 đã hỏi học sinh về việc sử dụng AI trong bài tập ở trường; hơn 40% cho biết họ sử dụng AI để soạn thảo văn bản cho các bài tập viết một hoặc hai lần một tuần, hoặc thậm chí mỗi ngày. Trung bình, những học sinh báo cáo sử dụng chatbot AI đạt điểm thấp hơn trong môn khoa học so với những học sinh không sử dụng AI.
"Nhìn chung, dữ liệu cho thấy những điểm yếu trong cách hệ thống giáo dục thích ứng với những thay đổi về xã hội, công nghệ và kinh tế," bản tóm tắt nghiên cứu nêu rõ. "Nhìn về phía trước, thách thức đối với các nhà hoạch định chính sách không chỉ đơn thuần là bù đắp những thiếu sót, mà còn phải đảm bảo các trường học đáp ứng được những yêu cầu thay đổi nhanh chóng của thế giới. Như PISA đã chỉ ra, đây không phải là một nhiệm vụ dễ dàng."
Trong khi chờ đợi các nhà hoạch định chính sách phản hồi, nghiên cứu cho thấy cha mẹ có thể góp phần vào tiềm năng của con cái bằng cách hỗ trợ và tò mò về việc học tập của chúng, đồng thời giúp chúng phát triển thái độ tích cực đối với trường học. "Ngay cả những điều đơn giản như hỏi con cái về những gì chúng đã học hoặc làm ở trường, khoảng một lần một tuần hoặc nhiều hơn, cũng có liên quan đến việc tăng trung bình 26 điểm trong kết quả học tập môn khoa học, sau khi đã tính đến tình trạng kinh tế xã hội."
PISA 2025 results: Reading and math scores plummet worldwide
The PISA 2025 results reveal record-low student performance, with digital distractions and AI use raising concerns. Germany is faring worse than ever.
www.dw.com
)
