Những bài đăng 'hoàn toàn lừa dối' mô tả sai sự thật về sự phá hủy thành phố Mỹ, kích động xung đột tôn giáo
Một cuộc điều tra của CBC/Radio-Canada đã phát hiện hàng trăm trang Facebook và trang web tạo ra nội dung gây hiểu lầm và giả mạo có nguồn gốc từ Việt Nam. (Minh họa: Daniel Rofusz/CBC; Juana Gibbs/YouTube, Life is Colorful/Facebook)
Trong một bữa tiệc công ty với các linh vật nhảy múa và pháo hoa vào đầu năm 2026, CEO của HTV Network đã đứng trên sân khấu cầm một tấm biển bằng tiếng Việt ghi "Doanh Thu Đột Phá." Dịch: "Doanh thu kỷ lục."
Giám đốc điều hành, Ngô Anh Tân, đã có lý do để ăn mừng đêm đó. Kể từ khi ra mắt như một "công ty truyền thông quốc tế" kết nối "thế giới với báo chí uy tín" gần hai năm trước, HTV đã có ít nhất 100 nhân viên, theo một tin tuyển dụng tại Việt Nam.
Nhưng những gì công ty tuyên bố làm lại hoàn toàn trái ngược với bản chất thực sự của nó, một cuộc điều tra của đơn vị điều tra hình ảnh CBC và
nhóm Décrypteurs của Radio-Canada đã phát hiện.
Một mạng lưới hàng trăm trang web và trang Facebook đang lan truyền tin giả đến khán giả toàn cầu, bao gồm cả người Canada. Nhóm điều tra hình ảnh của CBC và Decrypteurs của Radio-Canada truy vết mạng lưới đến một công ty ở Việt Nam tuyên bố có hơn 100 nhân viên để tiết lộ cách nền kinh tế thông tin sai lệch toàn cầu vận hành.
Ngo và nhóm của ông bí mật điều hành một đế chế AI từ Hà Nội, Việt Nam, gây ô nhiễm các nguồn tin mạng xã hội trên toàn thế giới, nhắm vào người dùng bằng nội dung giả mạo và những câu chuyện giật gân từ việc Elon Musk cấm Tesla ở Canada đến các bài đăng kiểu câu view khai thác vụ xả súng Tumbler Ridge.
Nhóm đã phát hiện gần 200 trang Facebook — với hơn 55 triệu người theo dõi — chia sẻ liên kết đến khoảng 50 trang web liên kết với HTV, tạo ra doanh thu bằng cách chạy quảng cáo, thường đi kèm với nội dung chính trị và tôn giáo gây kích động hoặc gây hiểu lầm.
Các bài đăng sẽ nhắm đến người dùng trên toàn thế giới, bao gồm cả Canada. Một số người cho rằng Elon Musk sẽ cấm Tesla ở Canada, số khác lại dùng tiêu đề kiểu câu view để khai thác vụ xả súng ở Tumbler Ridge. Những trang này được kết nối trở lại với Mạng HTV tại Việt Nam. (Minh họa: Daniel Rofusz/CBC; Trò chuyện trong phòng thay đồ/ Facebook; Milano Gaming/Facebook)
"Quy mô những gì đang được thực hiện ở đây thật đáng kinh ngạc," Fenwick McKelvey, giáo sư chuyên ngành truyền thông tại Đại học Concordia ở Montreal, cho biết. "[Nó] hoàn toàn lừa dối."
HTV Network có tên chung với một đài truyền hình nhà nước hợp pháp của Việt Nam, gây khó khăn cho việc truy tìm hoạt động của họ.
Chủ sở hữu HTV, ông Ngô Anh Tân, cầm một tấm biển có nghĩa là 'Doanh thu kỷ lục' trong một bữa tiệc công ty. Bữa tiệc có pháo hoa và các linh vật ếch nhảy múa. (Minh họa: Daniel Rofusz/CBC; Những Nhung Nhung/Facebook, Trang Đang /Facebook)
'Ai cũng thắng trừ người Canada'
Mô hình khá đơn giản: Công ty sản xuất hàng loạt nội dung do AI tạo ra — ví dụ như cách "Mỹ mất thành phố chính" trong một cuộc tấn công của Tổng thống Nga Vladimir Putin — đã đăng lên một trong những trang Facebook mà họ điều hành và kèm theo một liên kết.
Liên kết đó sẽ đưa người dùng đến một trong nhiều trang web của HTV, nơi các quảng cáo như thuốc điều trị nấm, ngân hàng Montreal hay du lịch Nova Scotia sẽ được dán khắp các bài viết. Quảng cáo trên các trang web được CBC xem được phục vụ qua các nền tảng bên thứ ba, chứ không phải chính các công ty.
Các trang này, được điều hành từ một văn phòng ở Hà Nội, Việt Nam, sẽ đăng tải nội dung chính trị hoặc tôn giáo giả mạo hoặc gây hiểu lầm để thu hút người dùng nhấp vào một liên kết đến một trang web bên ngoài. (Minh họa: Daniel Rofusz/CBC; Cuộc sống đầy màu sắc/Facebook)
Phân tích của CBC/Radio-Canada cho thấy trong một số trường hợp, các trang Facebook cũng được kiếm tiền.
CEO HTV, ông Ngo, qua tin nhắn, nói với CBC/Radio-Canada rằng ông không có trang Facebook hay trang web. Khi được hỏi tại sao số điện thoại của anh ta trùng khớp với số trên trang web HTV, anh ta nói "có thể ai đó đã lấy thông tin của tôi." Hồ sơ doanh nghiệp và tài liệu đăng ký tên miền cũng trùng khớp với thông tin cá nhân của Ngo.
Khi người dùng nhấp vào liên kết, nó sẽ dẫn họ đến các trang web đầy quảng cáo. Quảng cáo trải dài từ Ngân hàng Montreal đến du lịch Nova Scotia và thuốc điều trị nấm chân. Mặc dù một số trang Facebook được kiếm tiền, đây là cách công ty tạo ra phần lớn doanh thu. (Daniel Rofusz/CBC)
Ngo nhiều lần phủ nhận biết về các trang hoặc trang HTV. Đáp lại yêu cầu bình luận bằng văn bản, Ngo trả lời: "Tôi không hiểu ý ông."
Số điện thoại của CEO Ngô Anh Tan trùng khớp với trang web HTV, thông tin tên miền và hồ sơ công ty. (Minh họa: Daniel Rofusz/CBC; HTV Network, DomainTools, Nguyễn Thanh Tú)
Ngày hôm sau, trang web của công ty HTV đã bị gỡ xuống. Hồ sơ Facebook của Ngo đã được chuyển sang chế độ riêng tư và nhiều manh mối kỹ thuật số mà CBC/Radio-Canada sử dụng để kết nối công ty với các tài khoản và trang web đã biến mất.
Vào ngày 30 tháng 7, một ngày sau khi CBC liên hệ với Ngo về vai trò của anh trong mạng HTV, trang web của công ty đã bị gỡ xuống. Nhiều manh mối dùng để kết nối công ty với các trang Facebook và website đã biến mất. (Minh họa: Daniel Rofusz/CBC; HTV Network)
Aengus Bridgman, giám đốc Đài quan sát Hệ sinh thái Truyền thông, một dự án hợp tác giữa McGill và Đại học Toronto, cho biết Facebook khuyến khích loại nội dung chất lượng thấp, dễ nhấp như vậy.
Meta, công ty mẹ của Facebook, gần đây đã mời người dùng
tham gia chương trình sáng tạo của mình, nơi có thể kiếm tiền từ các reels, ảnh và bài đăng văn bản.
"Cách giải quyết vấn đề này là Meta phải chịu một số chi phí để tiếp tay cho kiểu lừa đảo này, một chi phí thực sự ... [một] hình phạt tài chính," Bridgman nói. "Họ nhận được sự tương tác trên nền tảng của mình. Họ nhận được tiền. Mọi người đều có lợi ngoại trừ người Canada, doanh nghiệp Canada và nền dân chủ Canada."
Meta không phản hồi yêu cầu bình luận của CBC/Radio-Canada.
Cách chúng tôi phát hiện ra mạng lưới
Bằng cách kết hợp các tài liệu doanh nghiệp, báo cáo thực địa tại Việt Nam và các phần mềm như DomainTools, Darkside và OSINT Industries, nhóm CBC/Radio-Canada đã có thể phơi bày cách mạng lưới các trang Facebook và website này, nhắm đến đối tượng ở Anh, châu Âu, Hoa Kỳ và Canada, kết nối với HTV Network.
Mọi chuyện bắt đầu với
một báo cáo tháng 6 năm 2026 của Đài quan sát Hệ sinh thái Truyền thông điều tra "Kinh tế Tin tức Slop của Facebook," xác định hàng trăm trang Facebook và website được quản lý từ Việt Nam.
CBC/Radio-Canada dựa trên báo cáo đó, phát hiện một địa chỉ email duy nhất — chứa "kolax9843" — trên một trong những trang web mà MEO xác định.
Email đó là email liên hệ chính cho hàng chục trang web chất lượng thấp, rập khuôn, bao gồm một trang có tên Autulu. Đặc biệt, các bài viết chứa quảng cáo từ URL đó đã được chia sẻ trên hơn 20 trang Facebook, bao gồm "Man City Daily News" hay "Wonderful World News," với tổng cộng hơn 50.000 người theo dõi.
Danny Fernandes, một trang Facebook có hơn một triệu người theo dõi, đã đăng nội dung chính trị giả mạo để thu hút sự tương tác. Nó liên kết đến một trang web có email kolax9843, mà CBC/Radio-Canada đã kết nối với HTV Network tại Việt Nam. (Minh họa: Daniel Rofusz/CBC; Danny Fernandes/Facebook)
Một trang Facebook đã được xác minh, "Danny Fernandes," đặt theo tên nhạc sĩ người Canada, có hơn một triệu người theo dõi và chia sẻ các bài đăng với những cụm từ như "cách tám triệu phiếu bầu của Đảng Dân chủ vừa biến mất" hoặc "con gái riêng Kamala đột nhiên đăng một thông điệp táo bạo vào ngày nhậm chức của Trump."
Fernandes không phản hồi với CBC.
"Càng đào sâu, nó càng trở nên u ám," Bridgman nói. "Với quy mô người theo dõi và số lượng tài khoản như vậy, đây có thể là một doanh nghiệp hoạt động tốt."
CBC/Radio-Canada phát hiện một trang web khác có email "kolax9843": trang web của công ty FG Media Corp., nơi có một bức ảnh cho thấy một nhóm người đứng trước một biển hiệu.
HTV Network đã đăng tuyển dụng các nhà tiếp thị nội dung, những người sẽ tập trung vào xu hướng Mỹ và châu Âu trong khi quản lý các trang Facebook tiếng Anh và tiếng Tây Ban Nha. Mức lương cho các công việc được trả cao hơn gấp đôi mức lương trung bình ở Việt Nam. (Minh họa: Daniel Rofusz/CBC; HTVONE1/TikTok)
Công ty: HTV Network
Những hình ảnh do nhân viên HTV đăng tải bởi CBC/Radio-Canada trên Facebook và TikTok cho thấy văn phòng rất bận rộn, và công ty thường xuyên đăng quảng cáo trên Facebook cho các vị trí tiếp thị nội dung với mức lương cao hơn gấp đôi mức lương trung bình hàng năm ở Việt Nam.
Một nhân viên của HTV Network thậm chí đã đăng ảnh họ khi làm việc trên trang Facebook cá nhân. Trên một máy tính ở nền ảnh, trình duyệt web cho thấy nhân viên này đăng nhập với tư cách quản lý của một trang Facebook có tên "I Love Rugby - Kelce." Các liên kết trên trang Facebook đó đã dẫn người dùng đến trang web Autulu.
Email "kolax9843" cũng xuất hiện trên một trang web có tên Longbientruck, đăng ký dưới tên Ngô Anh Tân. Thông tin tên miền hiển thị số điện thoại trùng khớp với trang web HTV Network.
Một nhân viên HTV được nhìn thấy điều hành một trang Facebook có tên 'I Love Rugby - Kelce' ở góc trên bên trái. Trang này sẽ liên kết đến trang web Autulu, được kết nối với mạng HTV. (Minh họa: Daniel Rofusz/CBC; Tôi Yêu Bóng bầu dục - Kelce/Facebook, Facebook)
Hồ sơ công ty cho thấy HTV Network Company Limited được thành lập năm 2024, với 7 tỷ đồng Việt Nam (tương đương khoảng 350.000 USD) tiền khởi nghiệp. Hồ sơ công ty bao gồm cùng số điện thoại.
Giám đốc điều hành trong những hồ sơ đó: Ngô Anh Tân.
Sau khi CBC/Radio-Canada liên hệ, HTV đã thêm một tuyên bố tuyên bố rằng các bài viết này là "hư cấu và chỉ nhằm mục đích giải trí."
Sau khi CBC liên hệ với Ngo về sự tham gia của anh trong HTV Network, một tuyên bố miễn trừ trách nhiệm đã được thêm vào các trang web, nói rằng các bài viết này 'hư cấu và chỉ nhằm mục đích giải trí.' (Btuatu)
Nội dung AI chất lượng thấp
Sự xuất hiện của AI đã dẫn đến một ngành công nghiệp của những nhà sáng tạo sản xuất nội dung giá rẻ, chất lượng thấp với quy mô lớn.
Điều này, kết hợp với những thay đổi trong chính sách kiếm tiền của Meta vào năm 2025, đã dẫn đến sự gia tăng mạnh mẽ của loại nội dung này, theo Craig Silverman, đồng sáng lập Indicator, một ấn phẩm chuyên phơi bày sự lừa dối kỹ thuật số.
"Loại rác do AI tạo ra này rõ ràng không phải là ưu tiên của công ty," Silverman nói.
"Trong nhiều năm, Meta thực sự tập trung triển khai nhiều biện pháp kỹ thuật và giám sát con người để loại bỏ chính xác loại nội dung này. Giờ đây, Meta, qua hành động của chính mình, đã quyết định buông xuôi. Với tôi, điều đó thật sự khiến tôi kinh ngạc."
Meta không phản hồi các câu hỏi về việc liệu các trang này có vi phạm chính sách
Hành vi Không xác thực Phối hợp hay không.
Tại Việt Nam, Facebook phục vụ khoảng 60 đến 70 triệu người, tạo ra
doanh thu hàng năm 1 tỷ USD cho công ty vào năm 2018.
"Điều thú vị ở Việt Nam [là] bạn có một cộng đồng thanh niên rất lớn, có tinh thần khởi nghiệp cao và có trình độ học vấn cao," ông Victoire Rio, giám đốc điều hành What To Fix, một tổ chức phi lợi nhuận tập trung vào thay đổi chính sách và trách nhiệm giải trình cho các công ty công nghệ lớn, cho biết.
"Nhiều diễn viên ... đang hoạt động rất công khai mà không có bất kỳ hình thức trách nhiệm rõ ràng nào."
![[VN]newbie](https://data.voz.vn/avatars/s/1795/1795429.jpg?1787474130){kind=avatar}
