Trước vụ 11/9, Nga đã chuyển giao các thông tin tình báo cảnh báo Mỹ rằng Al-Qaeda đang âm mưu chiến dịch khủng bố quy mô lớn, có thể nhắm vào cơ sở quan trọng, biểu tượng quyền lực của Mỹ, nhưng Mỹ chủ quan xem nhẹ. Chỉ 2 ngày trước vụ tấn công, Putin đã gọi điện trực tiếp cho Bush cảnh báo rằng có một kế hoạch khủng bố lớn xuất phát từ Afganistan đã được chuẩn bị kỹ lưỡng. Khi xảy ra vụ 11/9, Putin là nguyên thủ nước ngoài đầu tiên gọi điện cho Bush để gửi lời chia buồn sâu sắc và tuyên bố Nga sát cánh cùng nhân dân Mỹ.
Hôm sau Putin ký lệnh tổ chức quốc tang vào ngày 13/9/2001. Trong ngày này, điện Kremlin và tất cả cơ quan của Nga treo cờ rủ. Đúng 12h00, toàn nước Nga dành 1 phút tưởng niệm 3 nghìn nạn nhân vụ 11/9, tivi chiếu cảnh nhiều người dân Nga chảy nước mắt. Putin phát biểu trên truyền hình quốc gia bày tỏ đồng cảm sâu sắc với nước Mỹ. Putin gọi đây là “hành động xâm lược chưa từng có của chủ nghĩa khủng bố quốc tế”, “thách thức trắng trợn đối với toàn nhân loại văn minh”, và tuyên bố “chúng tôi đứng về phía các bạn, chúng tôi hoàn toàn chia sẻ và cảm nhận nỗi đau của các bạn. Chúng tôi ủng hộ các bạn". Nga mở cửa không phận cho các chuyến bay vận tải quân sự và cứu trợ của Mỹ phục vụ chiến dịch tại Afghanistan. Nga chia sẻ toàn bộ dữ liệu tình báo về bản đồ địa hình chi tiết, mạng lưới đường hầm, căn cứ ẩn nấp của Al-Qaeda và Taliban ở Afghanistan. Nga cũng chủ động tạo điều kiện cho Mỹ lập các căn cứ quân sự tạm thời tại Uzbekistan và Kyrgyzstan (lúc ấy thuộc khu vực sân sau của Nga) để Mỹ làm bàn đạp đánh Afga. Thời điểm này quan hệ Nga-Mỹ khá nồng ấm, nhưng sau đó NATO mở rộng sang phía Đông (kết nạp thêm 3 nước LX cũ) thì quan hệ bắt đầu rạn nứt. Rồi Obama lên TT Mỹ, quan hệ 2 bên đi xuống rất nhanh.
Brookings Review article by Fiona Hill (Summer 2002)
www.brookings.edu
Washington, D.C., January 7, 2026 - Russian president Vladimir Putin was the first foreign leader to call George W. Bush on his birthday in July 2001 and on the day of the 9/11 attacks, and the two presidents bonded over a shared toughness against terrorists, according to newly declassified...
nsarchive.gwu.edu