Anh Ba Ngọc Sơn
Đã tốn tiền
Trung Quốc đang ngày càng cảnh giác trước việc Triều Tiên xích lại gần hơn với Nga. Dù mối quan hệ đối tác này có thể gây thêm sức ép lên phương Tây nhưng nó cũng đồng thời tạo ra không ít áp lực cho chính Bắc Kinh.
Tổng thống Nga Vladimir Putin nhận thức rõ mình đang đối mặt với một bài toán nan giải. Cuộc chiến tiêu tốn của Moscow ước tính khoảng 290 tỷ USD mỗi năm. Cùng với đó, Nga tổn thất khoảng 30.000 binh sĩ mỗi tháng. Đà tiến công trên chiến trường không những chững lại mà ở một số khu vực còn suy giảm, trong khi người dân Nga ngày càng cảm nhận rõ rệt gánh nặng của cuộc chiến. Vào tháng 7 vừa qua máy bay không người lái của Ukraine đã tập kích một kho dầu ở Saint Petersburg và cảng lân cận. Cuối năm 2025, Nga thông báo tăng thuế giá trị gia tăng lên 22%, còn bước sang năm 2026 giá lương thực thực phẩm cũng leo thang 18%.
Trong bối cảnh khó khăn bủa vây, Moscow đã phải dựa vào lực lượng từ Triều Tiên, một trong những quốc gia nghèo nhất thế giới. Cơ quan Tình báo Quốc phòng Hàn Quốc ước tính từ tháng 10 năm 2024, Bình Nhưỡng đã điều hơn 16.000 quân nhân sang Nga và cung cấp cho nước này hơn 15 triệu quả đạn pháo. Triều Tiên cũng chuyển giao cho Nga hàng chục tên lửa KN-23 và KN-24. Phía Ukraine nhận định con số binh lính Triều Tiên được triển khai có thể lên tới 50.000 quân trong thời gian tới, dù bà Kim Yo-jong, em gái nhà lãnh đạo Kim Jong-un đã bác bỏ nhận định này và gọi đó là điều "hoàn toàn vô căn cứ".
Đáng chú ý, trong vòng 18 tháng qua, Nga và Triều Tiên đã thực hiện tới 23 chuyến thăm cấp cao có sự tham gia của các bộ trưởng, trong khi con số này giữa Trung Quốc và Triều Tiên chỉ vỏn vẹn 8 lần.
![]()
3 nhà lãnh đạo quyền lực trong lễ kỷ niệm 80 năm chiến thắng Nhật và kế thúc Thế chiến II
ở quảng trường Thiên An Môn vào ngày 3/9/2025
Toan tính và nỗi bất an của Bắc Kinh
Mối quan ngại lớn nhất của Trung Quốc là việc Nga và Triều Tiên thắt chặt quan hệ có thể châm ngòi cho bất ổn an ninh khu vực đồng thời làm tổn hại đến vị thế quốc tế của Bắc Kinh. Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cũng lo ngại việc ông Putin và ông Kim Jong-un gia tăng gắn kết cá nhân sẽ làm suy giảm đòn bẩy ảnh hưởng của Bắc Kinh đối với Bình Nhưỡng.
Giới chức và giới học giả Trung Quốc nhấn mạnh Bắc Kinh không hề có ý định thiết lập một liên minh quân sự tay ba chặt chẽ giữa Trung Quốc, Triều Tiên và Nga. Mặc dù Bắc Kinh thừa nhận sự hợp tác Nga – Triều tạo thêm áp lực lên Mỹ và các đồng minh phương Tây, Trung Quốc vẫn không mặn mà với một liên minh chính thức ràng buộc các toan tính chiến lược của mình.
Bản chất quan hệ giữa Nga và Triều Tiên mang tính vụ lợi thực dụng thuần túy. Bình Nhưỡng luôn sẵn sàng hỗ trợ khi Moscow cần song mối quan hệ này hiếm khi mang lại lợi ích hai chiều tương xứng. Vào năm 2014, Triều Tiên là một trong số ít quốc gia công nhận việc Nga sáp nhập bán đảo Crimea với hy vọng nhận được đền đáp về kinh tế tuy nhiên điều đó đã không xảy ra. Kim ngạch thương mại song phương giữa hai nước từng rất khiêm tốn chỉ đạt 42 triệu USD vào năm 2020, đưa Triều Tiên xuống vị trí đối tác thương mại thứ 139 của Nga.
Thế nhưng hiện tại, Triều Tiên đang thu về từ 7,7 đến 14,4 tỷ USD từ việc bán vũ khí và điều động binh sĩ sang Nga. Nước này cũng hưởng lợi từ việc Nga chuyển giao các công nghệ nhạy cảm bao gồm lò phản ứng hạt nhân cho tàu ngầm, hệ thống phòng không và công nghệ máy bay không người lái. Thậm chí với sự trợ lực từ Moscow, Bình Nhưỡng có thể tiếp cận các thiết bị bay không người lái tự hành trang bị trí tuệ nhân tạo và động cơ phản lực.
Chính điều này khiến Bắc Kinh ngày càng lo lắng. Việc sở hữu các loại khí tài hiện đại sẽ tiếp thêm sự tự tin cho Triều Tiên, đẩy khu vực vào nguy cơ mất ổn định cao hơn. Nhờ sự trợ giúp của Nga, chương trình hạt nhân và không gian của Triều Tiên đang đạt những bước tiến nhanh chóng.
Bên cạnh đó, Trung Quốc lo ngại rằng khi Triều Tiên trở nên mạnh mẽ và bạo dạn hơn, các bước đi khiêu khích hoặc tính toán sai lầm của Bình Nhưỡng có thể thúc đẩy Mỹ, Hàn Quốc và Nhật Bản thắt chặt liên minh an ninh ba bên, thậm chí kích thích Seoul và Tokyo tự phát triển vũ khí hạt nhân.
Thế khó trong mối quan hệ Trung – Triều
Về mặt lịch sử, quan hệ giữa Trung Quốc và Triều Tiên vốn tồn tại nhiều cạnh tranh, căng thẳng và ngờ vực sâu sắc hơn là sự tin cậy lẫn nhau. Mục tiêu ưu tiên của Bắc Kinh là duy trì một Triều Tiên ổn định chứ không hẳn muốn quốc gia này trở nên quá mạnh mẽ. Nếu coi Triều Tiên như một "người em" thì trong mắt Bắc Kinh đây là một người em khó bảo và bốc đồng. Trên không gian mạng, dư luận Trung Quốc cũng thường bộc lộ thái độ thiếu thiện cảm với Triều Tiên, coi đây là một bên hay gây rắc rối.
Ngược lại, người dân Trung Quốc lại dành nhiều thiện cảm hơn cho Nga, thể hiện sự ủng hộ rõ rệt đối với Moscow trong cuộc xung đột tại Ukraine. Truyền thông Trung Quốc thường khắc họa ông Putin là một nhà lãnh đạo bản lĩnh đồng thời mô tả người dân Nga kiên cường và đáng nể trọng.
Dù hiện tại quan hệ Moscow – Bình Nhưỡng có vẻ nồng ấm đây thực chất chỉ là một cuộc hôn nhân vụ lợi mang tính tạm thời và bản thân người Nga cũng không có quá nhiều thiện cảm dành cho Triều Tiên. Tuy nhiên đối với Trung Quốc, sự phát triển nhanh chóng của liên minh này mang lại nhiều thách thức hơn là cơ hội. Khi Moscow tăng cường can dự quân sự và chiến lược với Bình Nhưỡng, Bắc Kinh vừa đứng trước nguy cơ suy giảm quyền chi phối đối với Triều Tiên vừa phải đối mặt với một nước láng giềng ngày càng khó lường ngay sát biên giới của mình.
Tổng hợp từ:
Thế khó cho bác Xi






