Giai đoạn Cách mạng Văn hóa (1966–1976) do Mao Trạch Đông phát động là một trong những thời kỳ biến động, đẫm máu và để lại nhiều tổn thương nhất trong lịch sử Trung Quốc hiện đại.
1. Số liệu về số người chết, bị hành hạ và thiệt hại
Do tính chất hỗn loạn và việc lưu trữ hồ sơ bị hạn chế thời bấy giờ, không có một con số chính xác tuyệt đối duy nhất. Tuy nhiên, các ước tính từ cả giới nghiên cứu quốc tế lẫn nội bộ Trung Quốc đưa ra những số liệu sau:
Số người chết
Nguồn chính thức / Nội bộ Trung Quốc:
Năm 1978, di sản của thời kỳ này bắt đầu được xem xét lại. Theo phát biểu của Diệp Kiếm Anh (một trong các nguyên soái lập quốc), khoảng 1,5 đến 2 triệu người đã chết trực tiếp do các vụ thảm sát, thanh trừng hoặc bị bức tử/tự sát.
Sách lịch sử chính thức của Đảng Cộng sản Trung Quốc công nhận có khoảng 500.000 đến 750.000 người chết trong các cuộc đụng độ bạo lực (đấu tố, thanh toán phe phái của Hồng vệ binh).
Nguồn nghiên cứu độc lập / Quốc tế:
Nhà xã hội học Andrew G. Walder (Đại học Stanford) và R.J. Rummel ước tính số nạn nhân tử vong nằm trong khoảng 1,5 triệu đến 3 triệu người.
Nếu tính cả những người chết vì suy kiệt, tự sát do bị bức hại và chết trong các trại cải tạo, một số nhà học giả đưa ra con số từ 2 triệu đến 5 triệu người.
Số người bị hành hạ, đấu tố và ảnh hưởng
Số người bị đàn áp / bức hại: Khoảng 36 triệu người bị quấy nhiễu, bắt bớ, đấu tố công khai, đánh đập hoặc đày về các vùng nông thôn hẻo lánh để "lao động cải tạo".
Giới trí thức và cán bộ: Khoảng 3 triệu cán bộ Đảng và hàng triệu giáo sư, bác sĩ, nhà văn, nghệ sĩ, nhà khoa học bị gạt bỏ, xỉ nhục hoặc giam giữ.
Thế hệ trẻ bị mất học hành: Khoảng 16 đến 17 triệu thanh niên thành thị (chuỗi "thanh niên tri thức") bị đưa về nông thôn trong phong trào "Thượng sơn hạ hương", khiến cả một thế hệ bị đứt gãy giáo dục.
Thiệt hại về kinh tế và văn hóa
Kinh tế: Nền kinh tế Trung Quốc rơi vào bế tắc và đứng trên bờ vực sụp đổ. Đặng Tiểu Bình từng nhận định Cách mạng Văn hóa đã làm kinh tế Trung Quốc thất thoát hàng trăm tỷ nhân dân tệ và tụt hậu hàng thập kỷ so với thế giới.
Văn hóa: Hàng vạn di tích lịch sử, chùa chiền, nhà thờ, sách cổ, di vật nghệ thuật vô giá bị Hồng vệ binh đập phá theo khẩu hiệu "Phá Tứ Cựu" (Phá bỏ phong tục, văn hóa, thói quen, tư tưởng cũ).
nghiencuuquocte.org
