Trong bối cảnh ngành trang sức vàng toàn quốc đang trải qua cuộc thanh lọc khắc nghiệt, một thương hiệu kỳ cựu từng mời cả minh tinh Hollywood làm đại diện hình ảnh nay đã rơi vào vũng lầy sụp đổ toàn diện.
Vào phiên giao dịch ngày 14/9, cổ phiếu của Trang sức Thiên Diệp (Cranberry Jewelry) niêm yết trên sàn NEEQ (Tân Tam Bản) đã ghi nhận cú rơi kinh hoàng, sụt giảm tới 48,84%. Trước đó ngay trong phiên liền kề, mã cổ phiếu này cũng từng cắm đầu giảm 49%, chính thức đẩy thị giá lao dốc xuống đáy thảm hại chỉ còn
0,22 Nhân dân tệ (RMB)/cổ phiếu.
"Bốc hơi" không vết tích: Cú sốc từ thượng tầng lãnh đạo
Nguyên nhân trực tiếp châm ngòi cho đợt tháo chạy thảm khốc trên thị trường chứng khoán xuất phát từ thông báo khẩn do đơn vị bảo lãnh chính – Công ty Chứng khoán Đông Bắc – phát đi vào tối ngày 10/9.
Thông báo xác nhận rằng: Công ty bảo lãnh, các thành viên Hội đồng quản trị, Ban kiểm soát và nhân viên tại chỗ đều
không thể liên lạc được với vợ chồng người kiểm soát thực tế kiêm điều hành cao nhất là ông Lâm Minh Kiệt và bà Cao Hồi Tùng. Lý do của sự việc hiện "chưa rõ".
Cơ cấu quản trị của Trang sức Thiên Diệp mang đậm dấu ấn của mô hình gia đình trị độc đoán. Trong đó, ông Lâm Minh Kiệt ôm đồm hầu hết các vị trí tối quan trọng: Chủ tịch HĐQT, Tổng Giám đốc kiêm Thư ký HĐQT; còn vợ ông là bà Cao Hồi Tùng giữ chức Thành viên HĐQT kiêm Phó Tổng Giám đốc. Sự biến mất đồng thời của hai nhân vật trung tâm này đã bóp nghẹt hoàn toàn trung tâm điều hành, đẩy toàn bộ doanh nghiệp vào trạng thái "vô chủ" và tê liệt pháp lý.
Đóng băng toàn diện: Online hạ sàn, offline vườn không nhà trống
Hậu quả từ việc thượng tầng mất tích đã lan rộng ra toàn bộ chuỗi hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp:
- Kênh trực tuyến (Online): Toàn bộ các gian hàng chính thức trên các nền tảng thương mại điện tử lớn như Tmall, JD.com, Douyin... đã gỡ sạch sản phẩm, bộ phận chăm sóc khách hàng trực tuyến hoàn toàn tê liệt, không có tín hiệu phản hồi.
- Kênh trực tiếp (Offline): Rất nhiều cửa hàng tại các trung tâm thương mại lớn đã đóng cửa dọn sạch, nhân viên nghỉ việc hàng loạt, trong khi một số điểm nhượng quyền còn lại đang chật vật xả hàng tồn kho.
- Khủng hoảng nợ lương: Dư chấn từ việc thiếu hụt dòng tiền đã khiến hàng loạt nhân viên bị nợ lương trầm trọng. Nhiều cựu nhân viên phản ánh tình trạng bị khất lương kéo dài từ 8 tháng đến hơn một năm rưỡi.
Bức tranh tài chính kiệt quệ: Nợ 290 triệu, tiền mặt quy về con số lẻ
Thực tế tài chính ảm đạm của Thiên Diệp thực chất đã lộ rõ trong báo cáo bán niên 2026 vừa qua.
- Dòng tiền và nợ phải trả: Tính đến cuối tháng 6/2026, tổng nợ phải trả của công ty đã lên tới 290 triệu RMB, trong đó dư nợ vay ngắn hạn chiếm 133 triệu RMB. Trái lại, lượng tiền mặt và tương đương tiền trên sổ sách đã cạn kiệt, chỉ còn vỏn vẹn 933.700 RMB (lao dốc 74,58% so với mức 3,67 triệu RMB hồi cuối năm 2025).
- Tồn kho khổng lồ "đóng băng": Tổng tài sản của công ty ghi nhận 1,59 tỷ RMB, nhưng có tới 1,535 tỷ RMB (chiếm tới 96,56%) nằm đọng lại dưới dạng hàng tồn kho trang sức vàng. Tốc độ quay vòng hàng tồn kho chỉ đạt 0,23 lần, với số ngày quay vòng kỷ lục lên tới hơn 1.500 ngày.
Trước áp lực thanh khoản nghẹt thở, ông Lâm Minh Kiệt từng nhiều lần phải đem cổ phần cá nhân đi thế chấp để vay vốn lưu động cứu nguy. Tính đến cuối tháng 8, tỷ lệ cổ phần bị hạn chế quyền sở hữu của ông đã chiếm tới 15,88% tổng vốn điều lệ công ty, vượt quá một nửa số lượng cổ phiếu mà ông nắm giữ.
Thương hiệu đình đám một thời: Vì đâu nên nỗi?
Thành lập năm 2001, Trang sức Thiên Diệp từng là một trong những tập đoàn trang sức tiên phong lấy thiết kế làm chiến lược lõi tại Trung Quốc. Ở thời kỳ hoàng kim, thương hiệu này sở hữu hơn 500 cửa hàng trên 40 tỉnh thành và từng chi khoản tiền khổng lồ để mời minh tinh Hollywood Anne Hathaway làm đại sứ thương hiệu.
Tuy nhiên, sự sụp đổ của Thiên Diệp không phải là sự cố ngày một ngày hai, mà là kết quả tất yếu của quá trình tích tụ khủng hoảng dài hạn:
- Sai lầm trong chiến lược kênh phân phối: Từ mô hình tự vận hành chiếm đa số, do hiệu quả sụt giảm, hãng buộc phải chuyển hướng sang nhượng quyền thương mại, khiến biên lợi nhuận gộp bị bóp nghẹt.
- Vỡ trận mô hình livestream: Dù từng thu về gần 70% doanh thu nhờ thương mại điện tử trực tuyến, nhưng khi chính sách thuế vàng mới áp dụng cùng biến động giá vàng leo thang, kênh bán hàng này đã sụp đổ hoàn toàn, doanh thu nửa đầu năm 2026 lao dốc tới 89,75%.
- Quản trị tập quyền mong manh: Việc quyền lực tập trung tuyệt đối vào cá nhân người sáng lập khiến công ty hoàn toàn mất khả năng chống chịu khi thị trường bất lợi, để lại hệ lụy đau xót cho cả chuỗi cung ứng và hàng trăm nhân viên, nhà đầu tư.
