Hôm nọ em cũng có nhận được phân tích của HanWsh, người này hình như là một lurker lâu năm trên forum The Scholars of Shen Zhou chuyên bàn luận về các vấn đề Tam Quốc, coi như hôm nay em dịch để chia sẻ cho anh em nào lạc vào thớt này xem chút:
"Chung Hội không còn lựa chọn nào khác. Ông đang đối mặt với tình huống sống còn và chỉ có thể cố gắng hết sức để sống sót. Hãy để tôi nói về một điều có vẻ rất trái ngược với trực giác thông thường. Mặc dù Tư Mã Ý là hình mẫu của tuổi thọ trong tâm trí mọi người, nhưng trong số 15 vị Tam công (không tính truy tôn) có ghi chép về tuổi thọ trong thời kỳ Tào Ngụy, tuổi thọ của Tư Mã Ý chỉ đứng thứ tư từ dưới lên. Ba người có tuổi thọ ngắn hơn là Đặng Ngải, Chung Hội và Tư Mã Vọng. Ngoài ra, còn có 13 vị Tam công khác có tuổi thọ cụ thể không được ghi chép. Hầu hết trong số họ là những nhân vật cao cấp như Vương Lãng, Trần Quần, Mãn Sủng và Tưởng Tế. Chỉ có thể xác định chính xác mình Gia Cát Đản sở hữu tuổi thọ ngắn hơn Tư Mã Ý.
Chung Hội trở thành Tư đồ ở tuổi ba mươi chín, có một vạn hộ trong lãnh địa của mình, chỉ xếp sau Tư Mã Chiêu và Đặng Ngải. Khái niệm này là gì? Trong hàng Tam công khai quốc của Tào Ngụy, Thái úy Giả Hủ bảy mươi tư tuổi, Tư đồ Hoa Hâm sáu mươi tư tuổi, Vương Lãng cũng hơn sáu mươi tuổi, Tư Mã Ý lên làm Thái úy ở tuổi năm mươi sáu, bấy giờ là kỷ lục trẻ nhất từ trước đó và người duy nhất có thể phá vỡ và giữ kỷ lục này là Gia Cát Đản. Em trai của Tư Mã Ý là Tư Mã Phu đã bảy mươi tuổi khi lên tới hàng Tam công. Về số hộ trong lãnh địa, Tư Mã Ý không đạt tới 10.000 hộ cho đến khi ông sáu mươi ba tuổi. Vào thời điểm này, ông và Tào Sảng đã từng làm quan nhiếp chính và Tư Mã Ý làm nhiếp chính tới 2 lần với hơn 30 năm phục vụ dưới trướng họ Tào. Trước Đặng Ngải và Chung Hội, Tào Ngụy chưa từng có tiền lệ về những quan chức không phải nhiếp chính có số hộ vượt quá 10.000 trong lãnh địa của họ.
Đối với tất cả Tam công trước Chung Hội, ngoại trừ Gia Cát Đản, không ai trẻ hơn Tư Mã Ý khi họ đạt được cấp bậc Tam công. Hầu hết các tình huống trong lịch sử Tào Ngụy là sau khi một Tam công vốn đã rất thọ qua đời, Tam công tiếp theo được chọn từ một nhóm những người đàn ông già ở độ tuổi 70 - 80, được xếp hạng dựa theo uy tín của họ trong triều. Vì họ quá già, nhiều Tam công lên nắm quyền không sống được quá một năm, chẳng hạn như Tôn Lễ và Vương Sưởng. Trong một ví dụ mang tính phóng đại hơn, Lư Dục chỉ sống được thêm có năm tháng, Triệu Nghiễm và Vương Quán sống được bốn tháng, Hàn Kỵ sống được hai tháng và Trần Kiểu mất chỉ mười chín ngày sau khi nhậm chức. Theo một nghĩa nào đó, việc trở thành Tam công trước khi anh già yếu và bệnh tật là hơi khác thường, và Chung Hội có thể chỉ mới trải qua có một nửa cuộc đời của mình.
Sau khi Chung Hội lên làm Tư đồ, ngoài Tư Mã Chiêu ra, còn có ba vị quan khác được xếp hạng cao hơn ông, đó là Thái phó Tư Mã Phu, Thái bảo Trịnh Xung và Thái úy Đặng Ngải. Đặng Ngải đã bị tay chân của Tư Mã Chiêu bắt giữ (trớ trêu thay, gã khôn lỏi Chung Hội lại giúp Tư Mã Chiêu một tay), và bước tiếp theo là xử tử ông. Khi đó Tư Mã Phu đã tám mươi lăm tuổi, còn Trịnh Xung là thuộc hạ của Tào Phi khi Phi còn là Thế tử. Trịnh là một lão học giả không quan tâm đến chuyện thế tục. Không còn nghi ngờ gì nữa, Chung Hội sẽ dễ dàng sống lâu hơn ba người này. Ngay cả những người thời đó cũng cảm thấy ba người này đã bước nửa chân qua ngưỡng cửa tử thần.
Cùng với Đặng Ngải và Chung Hội, còn có Tư không Vương Tường, đã hơn tám mươi tuổi. Ông từng được Tào Mao phong làm một trong Tam lão. Ông tự coi mình là bộ hạ của Hoàng đế. Khi nhìn thấy Tư Mã Chiêu, ông từ chối khấu đầu, nhưng chức vụ của ông, bất ngờ thay, được xếp sau Chung Hội. Trên thực tế, ngay cả trong số những người thân tín của Tư Mã Chiêu, Chung Hội vẫn được tính là rất trẻ. Tuân Dực lớn hơn Chung Hội hơn mười tuổi. Ông được thăng làm Thượng thư Bộc xạ vì biết chọn vị trí của mình trong sự biến Tào Mao khi họ Chung và họ Tuân buộc tất cả giới quý tộc Dĩnh Xuyên phải tuân theo và ủng hộ Tư Mã Chiêu trong khi Tư Mã Chiêu lại chơi trò Stalin và trốn trong phòng ngủ của mình, giả bộ buồn lòng về việc giết vua. Chung Hội, Chung Dục, Tuân Dực và những người khác trong giới quý tộc Dĩnh Xuyên đã buộc Trần Thái phải im miệng. Tuân Dực lớn tuổi hơn Chung Hội. Sau người này, có một người lớn hơn Chung Hội ba tuổi, Đỗ Dự, đang làm "thư ký" cho Chung Hội vào thời điểm đó.
Còn về Giả Sung, Dương Hỗ và các quan chức quyền lực khác trong thời của Tư Mã Viêm, họ đều lớn tuổi hơn Chung Hội. Anh trai của Chung Hội là Chung Dục bắt đầu sự nghiệp của mình với tư cách là Tán kỳ Thường thị vào năm mười bốn tuổi, sau đó kế thừa tước hầu của cha mình. Ông trở thành Đô đốc Kinh Châu chỉ một thời gian ngắn trước khi qua đời. Sau khi mất, ông được truy phong là Xa kỵ Tướng quân, một cấp bậc thấp hơn một chút so với Tam công.
Điều này khủng khiếp tới mức nào? Nếu Chung Hội sống được đến tám mươi tuổi như cha mình, ông sẽ sống đến năm Lưu Uyên lập ra nhà Hán Triệu, và thời kỳ Loạn Bát Vương sắp tới hồi kết. Hãy tưởng tượng nếu Chung Hội sống đến thời điểm này, ông sẽ có địa vị như thế nào trong triều đình? Chưa kể, ngay cả khi Chung Hội chỉ sống được đến năm mươi tuổi, ông vẫn sẽ là người đứng đầu không thể tranh cãi trong số các quan triều đình, vượt qua cả Tư Mã Ý, người đang là nhiếp chính vào thời điểm đó (người bị Mãn Sủng kiềm hãm và cân bằng trước rồi đến Tào Sảng và đám lâu la Tiều - Bái của gã sau này). Thậm chí, ngay cả Tư Mã Sư và Tư Mã Chiêu cũng bị Tư Mã Phu kiềm hãm và cân bằng.
Không giống như những người giống Đặng Ngải có khiếm khuyết về xuất thân, Chung Hội xuất thân từ một danh gia vọng tộc giàu có. Mặc dù mối quan hệ của ông với gia tộc mình rất tệ nhưng kể cả khi đó...Chung Hội cũng sở hữu trình độ văn hóa rất cao, điều này chắc chắn sẽ cải thiện uy tín của ông trong triều đình Ngụy - Tấn (hãy nghĩ đến trường hợp Tào Phi vs Tào Thực vs Tào Xung). Ông cũng chuyển từ một viên chức dân sự sang một vị tướng quân đội và có những thành tựu vẻ vang mà hầu như không để lại khuyết điểm nào, vì vậy Tư Mã Chiêu không thể không cảm thấy bị đe dọa.
Tuy nhiên, Chung Hội luôn duy trì hình ảnh khiêm tốn trước khi cầm binh đánh Thục. Ông đã trở thành Thượng thư lang nhờ tài năng của mình khi mới ngoài hai mươi, nhưng sau đó ông vẫn giữ một chức quan thực tế với cấp thấp hơn quanh năm (đó là một phần lý do tại sao tên cuồng sự nghiệp này ban đầu ve vãn phe của Tào Sảng và sau đó giúp Tư Mã Chiêu tước hết quyền lực từ Tào Mao / Tư Mã Phu / Tư Mã Du và sau đó chuyển sang ủng hộ Tư Mã Chiêu toàn thời gian). Sau khi có những đóng góp to lớn trong việc bình định ba cuộc nổi loạn ở Hoài Nam, ông cũng từ chối việc bổ nhiệm lên hàm Cửu khanh và Huyện hầu, và sau cùng ông đảm nhiệm chức Tư lệ Hiệu úy (một trong Tam Độc tọa) khi ông khoảng ba mươi bảy tuổi, và thậm chí khi đó ông vẫn được tham dự vào những vấn đề nội bộ của Tư Mã Chiêu. Có thể thấy, Chung Hội tự định vị mình là thân tín của Tư Mã Chiêu, cho nên vào lúc này, ông ta không màng đến địa vị của mình, thậm chí nhiều lần từ chối ban thưởng.
Nhưng mọi thứ đã thay đổi sau khi triều Thục Hán bị tiêu diệt. Ông đột nhiên thấy mình ở vị trí chỉ đứng sau Tư Mã Chiêu. Chung Hội hiểu rõ nhất Tư Mã Chiêu là người như thế nào. Ông đã tham gia vào chiến dịch chống lại Gia Cát Đản, gài bẫy Kê Khang và bắt giữ Đặng Ngải. Tư Mã Chiêu là một người sẽ không bao giờ buông tay miễn là cá nhân kia còn có thể đe dọa tới mình và địa vị của mình, và Chung Hội cũng nhận ra rằng mình không còn có thể là người tâm phúc đứng sau lưng Tư Mã Chiêu được nữa.
Khi đó, Chung Hội nhận được một lá thư từ Tư Mã Chiêu. Trong thư, Tư Mã Chiêu nói rằng ông đã phái Giả Sung dẫn một vạn binh đến Hán Trung, và ông sẽ thân chinh tới Trường An với một đội quân cả trăm ngàn người để giúp Chung Hội bắt Đặng Ngải. Chung Hội không phải là kẻ ngu. Không cần phải triển khai quân đội quy mô lớn như vậy chỉ để bắt một Đặng Ngải. Tam Quốc Chí Chú ghi lại rằng khi ấy Chung Hội than rằng chẳng thể có được một kết cục tốt đẹp với những thành tựu to lớn như vậy, cho thấy sự sợ hãi lớn lao. Chung Hội có phải là kẻ phản bội hay không cũng chẳng quan trọng. Tư Mã Chiêu có thể dễ dàng buộc tội Chung Hội như cách Chung Hội đã gài bẫy Đặng Ngải. Suy cho cùng, Chung Hội đã tham gia toàn phần vào vụ án oan của Đặng Ngải. Và sau khi tiêu diệt Thục, ông đã kết thân với nhiều quan đại thần và tướng lĩnh Thục, tất cả những điều trên đều có thể trở thành lời luận tội xác đáng trong một bản cáo buộc có sẵn.
Do đó, kết cục tốt nhất dành cho Chung Hội là bị tước đoạt mọi quyền lực quân sự và dân sự, sau đó phải yên vị, chịu quản thúc tại gia như một linh vật cho đến khi chết. Về cơ bản là ông sẽ không thể trở lại trung tâm quyền lực, bởi vì Tư Mã Chiêu sẽ không cho phép một người đã đạt thành tích thực tế cao hơn mình trở thành một quan đại thần / nhiếp chính quyền lực. Cái kết này về cơ bản không khác gì đã chết đối với kẻ cuồng sự nghiệp như Chung Hội. Hán - Tấn Xuân Thu có kể lại rằng Khương Duy đã khuyên Chung Hội nên nghỉ hưu sau khi lập được công lớn như vậy, nhưng Chung Hội nói rằng ông không thể và không muốn rút lui, và sau đó mối quan hệ của ông với Khương Duy ngày càng trở nên thân thiết. Trên thực tế, chúng ta có thể biết từ hoàn cảnh lúc đó rằng lời nói của Khương Duy đã chạm đến trái tim của Chung Hội. Lúc này, Chung Hội thực sự chỉ còn hai lựa chọn: rút lui hoặc chết. Và việc ông thậm chí có thể rút lui hay không còn phụ thuộc vào Tư Mã Chiêu.
Chung Hội không phải không biết rằng Khương Duy muốn lợi dụng mình. Có thể thấy điều này từ việc ông vẫn từ chối giết các tướng lĩnh của quân Ngụy sau khi phát động cuộc nổi loạn. Một khi các chỉ huy cấp cao của quân Ngụy bị giết, Chung Hội sẽ hoàn toàn phải dựa vào các tướng cũ của Thục để chỉ huy chính quân đội của mình. Sau đó, ông sẽ bị Khương Duy phớt lờ và gạt ra ngoài lề. Việc Chung Hội từ chối giết các tướng lĩnh của quân Ngụy là bằng chứng cho thấy ông không hoàn toàn tin tưởng Khương Duy.
Nhưng khi bức thư của Tư Mã Chiêu đến, Chung Hội cảm thấy mình không còn lựa chọn nào khác. Ông đã thấy rằng bi kịch của Đặng Ngải sắp xảy ra lần nữa trên đầu mình và tất cả những gì ông muốn làm là nỗ lực sau cùng với hy vọng trở thành một Lưu Bị tiếp theo.
Cuộc nổi loạn của Chung Hội là một ngõ cụt do Tư Mã Chiêu và Chung Hội, hai kẻ sợ hãi thế lực của nhau, gây ra. Cả hai đều đã trở thành mối đe dọa lớn nhất với người còn lại. Đối với Tư Mã Chiêu, nếu Chung Hội còn sống, ông sẽ trở thành vị anh hùng đằng sau sự trỗi dậy của gia tộc Tư Mã. Đối với Chung Hội, nếu ông không phản kháng, ngay cả việc nghỉ hưu cũng có thể trở thành một sự xa xỉ khó lòng đạt được. Khi một quân chủ và quan đại thần của y không tin tưởng lẫn nhau, họ chỉ có thể dẫn đến kết cục này."
Ngó qua đoạn đầu thì em không phục lắm nhưng đọc đến cuối thì phải thấy cũng không phải không có lý khi từ chỗ đang dưng làm thân tín cho Tư Mã Chiêu mà Chung Hội lại trở cờ nhanh như vậy.