kiến thức Kết nối sâu - cộng sinh cùng AI

  • Người tạo chủ đề Người tạo chủ đề PhuThoDien
  • Ngày bắt đầu Ngày bắt đầu
Đố vui có thưởng – Mindset Rebuilding (Phần đáp án đã sửa lại – một bài học thực tế về Mind Observer) (độ khó 3)

Mình sẽ kể ra 1 câu chuyện trong thực tế, trong chính dự án mình đang làm luôn. Đây là 1 ví dụ của Mindset Rebuilding. Các bạn sau khi đọc câu chuyện, hãy comment trích dẫn lại 3 câu trong câu chuyện mà thể hiện rõ ràng nhất về kỹ năng Mindset Rebuilding. 1 phần quà 100K bằng tiền mặt sẽ thuộc về bạn.

Câu chuyện như sau

Dự án của tôi code bằng ngôn ngữ C, có khoảng 2Gb source code. C là 1 ngôn ngữ rất dễ gặp memory leak. Vì vậy, như trước đây chúng tôi vẫn hay làm, chúng tôi luôn cố gắng review source code thật kỹ trước khi merge vào nhánh master. Định kỳ, chúng tôi lại chạy code bằng tool Valgrind để phát hiện memory leak trong trường hợp hệ thống hoạt động bình thường. Tuy nhiên, trong source code có những đoạn if – else – goto mà chỉ nhảy vào khi hệ thống gặp lỗi gì đó, hệ thống test của chúng tôi không thể cover hết được. Chúng tôi muốn đảm bảo rằng không có memory leak trong những luồng đó.

Chúng tôi bàn luận với nhau, dự định sẽ chọn ra 1 số file code quan trọng, chia đều cho các thành viên trong nhóm – khoảng 20 người, chúng tôi sẽ dành ra khoảng 3 tuần để cùng nhau review. Việc review source code trong 3 tuần có vẻ sẽ rất nhàm chán và dễ bỏ sót lỗi. Vì vậy, chúng tôi nghĩ đến việc sẽ cho AI để review.

Chúng tôi cùng nhau bàn bạc, tìm cách làm thể nào để AI có thể phát hiện được memory leak trong source code C, các bạn biết rồi đấy, ngôn ngữ C nếu dùng để phát triển project lớn thì nó sẽ khiển luồng code rất phức tạp. Đây không phải là mảnh đất phù hợp cho AI.

Cuối cùng, chúng tôi đề ra phương án như sau. Đầu tiên chúng tôi sẽ tự nghĩ xem, bản chất khi mình review code để tìm memory leak, đầu mình hoạt động như thế nào. Chúng tôi nhận ra 1 số pattern trong đầu mà chúng tôi hay dùng để phát hiện memory leak. Bao gồm:

  • Tập trung nhìn vào những điểm thoát của hàm. Như return mã lỗi, câu lệnh goto, exit().
  • Tại từng điểm thoát 1, chúng tôi sẽ nhìn lại toàn bộ những memory mà chúng tôi đã cấp phát ở trong hàm, xem chúng đã được free chưa.
  • Sau khi kiểm tra ở trong hàm, chúng tôi kiểm tra đến những memory được cấp phát ở con trỏ global. Tại tất cả các điểm mà chương trình có thể kết thúc, chúng đã được free chưa.
Sau đó, chúng tôi dạy cho Copilot thông qua những câu lệnh prompt như sau:

  • Các hàm allocate memory sẽ có tên là A(), B(), C()...
  • Các hàm free memory sẽ có tên là C(), D(), E(),...
  • Function có thể kết thúc thông qua các câu lệnh như: return, goto...
  • Chương trình chính có thể kết thúc thông qua các câu lệnh như: return trong hàm main, exit() tại bất cứ điểm nào trong source code.
  • Nếu 1 memory bất kỳ được allocate bởi bất cứ hàm nào trong (1) thì nó phải được free bởi (2), nếu không sẽ bị memory leak.
  • Thực hiện phân tích source code, bằng cách đọc từng hàm 1, kiểm tra trước khi hàm kết thúc, có memory leak không.
  • Kiểm tra các câu lệnh return trong hàm main, hoặc trước các câu lệnh exit() tại bất kỳ điểm nào trong source code, các con trỏ được cấp phát bộ nhớ có bị memory leak không.
  • Kết quả phân tích đưa ra bằng dạng bảng, cột 1 là tên hàm, cột 2 là tên file và số dòng gây memory leak, cột thứ 3 là mô tả ngắn về nguyên nhân gây lỗi
Sau đó tôi đưa cho Copilot danh sách các file, nó tự thực hiện phân tích và đưa kết quả ở dạng bảng cho tôi. Tôi đối chiếu, kiểm tra lại theo source code 1 lần nữa.

Các bạn hãy comment trích dẫn ra 3 câu trong bài viết mà theo bạn đánh giá, chúng liên quan nhất đến kỹ năng Mindset Rebuilding, giải thích tại sao. Mình sẽ đánh giá và kết luận vào lúc 10h tối. Chúc mọi người chơi game vui vẻ.

Câu hỏi mở: Theo các bạn, ngoài Mindset Rebuilding, trong câu chuyện này có thể hiện ý nghĩa của Identity Realignment không? Tại sao?



Đáp án Cập nhật sáng hôm sau – một bài học thực tế về Mind Observer

Đoạn văn đáp án ban đầu bị xen lẫn 1 ít cảm xúc của mình. Nguyên nhân là do mình bỏ nhiều công sức ra viết nhưng các bài viết vẫn bị lệch với người đọc. Sau khi dùng Mind Observer để quan sát lại bản thân, mình đã sửa lại 1 ít về câu chữ, đưa bài viết về hướng trung tính, phù hợp với mục đích chia sẻ kiến thức.

Cảm ơn mọi người đã comment trả lời rất nhiệt tình nhé. Mục đích của mình khi đưa ra mini game này, là muốn mọi người thấy 4 kỹ năng AI ở những bài trước, tuy đọc thì rất trừu tượng nhưng phần ứng dụng thực tế thì lại sát sườn với công việc hàng ngày. Tại sao chúng trừu tượng thì lát mình giải thích sau.

Vậy, mấu chốt của việc Mindset Rebuilding ở trong bài viết là gì?

1. Đội ngũ lập trình viên đã nhận ra hiện tại, AI có thể thay họ làm 1 số việc trong dự án, miễn là họ chia nhỏ và giải thích được cho nó hiểu.

2. Họ nhận ra rằng, có những loại công việc trước kia họ vẫn nghĩ là phức tạp, ví dụ như review code để tìm ra memory leak, thực ra lại có thể chia ra thành từng bước đơn giản, để cho AI có thể làm được 1 cách máy móc.

Hai điểm thay đổi tư duy ở trên là cốt lõi nhất. Chỉ cần thay đổi điểm này về mặt tư duy, tự họ sẽ tìm ra giải pháp để thực hiện nó. Ví dụ như nhóm có thể cắt ra 1 người chuyên nghiên cứu về AI để áp dụng xử lý công việc trong dự án, hoặc thuê thêm người trẻ vào để đảm nhiệm việc này.

Các bước mà họ thực hiện để đẩy phần việc Review code cho AI, ví dụ như ngẫm lại về cách mình làm, chia nhỏ các bước, mô tả.... Chúng gọi là giải pháp thực hiện, giải pháp là phần nổi, được quyết định bởi tư duy. Kiểu như nếu như đội nhóm đã nhìn ra việc Review code AI có thể làm tốt hơn con người, kiểu gì họ cũng sẽ tìm ra giải pháp.

Cách giải mini game này thế nào:

Câu chuyện trong game, được chia làm 2 tầng. Tầng vỏ là giải pháp, cách thức thực hiện. Tầng lõi là sự thay đổi về tư duy. Giải pháp thì rất dễ nhận biết và học theo, nên hầu như ai cũng thấy.

Vậy sau khi thấy được giải pháp, làm thế nào để phát hiện được tư duy? Mẹo ở đây là chúng ta sẽ đặt tiếp 1 câu hỏi để đẩy tư duy xuống 1 tầng nữa. Câu hỏi đó là: Tại sao tự nhiên họ lại nghĩ ra giải pháp đấy.

Ở ngoài đời, khi bạn thấy 1 Senior đưa ra cách debug, fix bug. Bạn học lại theo kiểu pattern, dạng lỗi đó thì làm như vậy. Nếu làm thế, bạn mãi mãi là người đi sau. Vì bạn chỉ học được lớp vỏ, mà ko học được cái lõi tư duy của người Senior kia. Muốn học được lõi, bạn phải đặt ra câu hỏi, tại sao anh/chị lại nghĩ ra cách fix đó, hoặc các bước debug đó.

Chúng ta thường ngại học tư duy tầng sâu, vì chúng trừu tượng và học vất vả. Các kỹ năng ở tầng bề mặt thì hấp dẫn hơn vì chúng trực quan, học nhanh dễ áp dụng. Nhưng với xu hướng của AI, những loại công việc ở tầng bề mặt như code, test, viết tài liệu... Dần dần sẽ bị thay thế bởi AI. Vì đặc thù của AI vốn dĩ phù hợp với những loại công việc kiểu này.

Các khóa học dạy về prompt, ChatGPT... nhiều nơi dạy theo kiểu pattern, form mẫu. Người học dễ áp dụng, dễ hứng thú, nhàn cho người dạy.

Về câu hỏi mở, có identity realignment trong đây ko?

Câu trả lời là có 1 ít, ở mức độ nhẹ. Đó là đội ngũ lập trình viên đã biết chấp nhận giới hạn của mình về mặt sinh học. Họ biết rằng nếu review 1 file code C khoảng 10k line, họ có thể làm tốt hơn AI, nhưng nếu phải review 10, 20 files, họ thua AI. Họ thua ở đây không phải vì trình độ, mà vì bộ não của họ là 1 bộ não sinh học, nó biết mệt mỏi, ghét sự nhàm chán, có thể bị nhầm lẫn...

#huumanAISymbiosis
 
Sửa lần cuối:
+100 cho bác thớt chia sẻ nói chung và chia sẻ kinh nghiệm dùng AI nói riêng và hóng học hỏi được thêm :beauty:. Cá nhân em từng làm sơ sơ về AI/LLM thì thấy bản chất nó là mô hình thống kê:

  • Có 1 tỷ văn bản dạng text đầu vào => từ kinh nghiệm đầu vào đó, nó sẽ đưa ra đáp án khả dĩ nhất
  • Ví dụ gặp nhiều từ "ông Nguyễn Văn A", xong nếu gặp input là "ông Nguyễn Văn" thì nó sẽ bật ra từ "A" là từ khả dĩ nhất

Nên đợt gần đây dùng nó vẫn dạng Q&A là nhiều, chứ chưa đào sâu xem có gì hơn (gần nhất thì em mò thử con Claude Code viết docs cho mình cũng thích, cơ mà code nó viết ra vẫn không ưng ý lắm nên ít xài).

Quay lại chủ đề chính, em đang hiểu cái bác thớt muốn dạy mọi người liên quan đến thay đổi tư duy khi làm việc với AI, thể hiện cụ thể qua cách thay đổi cách prompting/nhập dữ liệu vào cho LLM. Câu hỏi của em là:

  • Em hiểu thế có chính xác không
  • Áp dụng với các mô hình khác ChatGPT thì như thế nào (ví dụ với Claude, Grok, Gemini, v.v.)
  • Một số use case cụ thể hơn (ví dụ với người code thì nên setup ra sao; với người làm marketing thì có gì khác; so di bác nếu câu hỏi này hơi rộng quá phạm vi ban đầu)
 
+100 cho bác thớt chia sẻ nói chung và chia sẻ kinh nghiệm dùng AI nói riêng và hóng học hỏi được thêm :beauty:. Cá nhân em từng làm sơ sơ về AI/LLM thì thấy bản chất nó là mô hình thống kê:

  • Có 1 tỷ văn bản dạng text đầu vào => từ kinh nghiệm đầu vào đó, nó sẽ đưa ra đáp án khả dĩ nhất
  • Ví dụ gặp nhiều từ "ông Nguyễn Văn A", xong nếu gặp input là "ông Nguyễn Văn" thì nó sẽ bật ra từ "A" là từ khả dĩ nhất

Nên đợt gần đây dùng nó vẫn dạng Q&A là nhiều, chứ chưa đào sâu xem có gì hơn (gần nhất thì em mò thử con Claude Code viết docs cho mình cũng thích, cơ mà code nó viết ra vẫn không ưng ý lắm nên ít xài).

Quay lại chủ đề chính, em đang hiểu cái bác thớt muốn dạy mọi người liên quan đến thay đổi tư duy khi làm việc với AI, thể hiện cụ thể qua cách thay đổi cách prompting/nhập dữ liệu vào cho LLM. Câu hỏi của em là:

  • Em hiểu thế có chính xác không
  • Áp dụng với các mô hình khác ChatGPT thì như thế nào (ví dụ với Claude, Grok, Gemini, v.v.)
  • Một số use case cụ thể hơn (ví dụ với người code thì nên setup ra sao; với người làm marketing thì có gì khác; so di bác nếu câu hỏi này hơi rộng quá phạm vi ban đầu)
Cảm ơn bác đã đặt câu hỏi, đây đúng là những đóng góp mà em cần. Em trả lời bác như sau:
1. thể hiện cụ thể qua cách thay đổi cách prompting/nhập dữ liệu vào cho LLM:
  • Không phải bác à. Bản chất cái em đang muốn chia sẻ là tập luyện những kỹ năng mà thuộc về điểm yếu của AI. Trong mô hình cộng sinh mình sẽ bổ sung điểm yếu đấy cho nó. Em ví dụ cái Expressive Prompt: Prompt bình thường thì tiêu chuẩn sẽ là viết câu đơn nghĩa, rõ ràng. Expressive Prompt thì lại hướng đến viết câu ẩn dụ đa nghĩa để có thể khuếch đại luồng tư duy, phù hợp khi phải nghiên cứu vấn đề khó. Giống kiểu nễu mỗi câu có 2 nghĩa thì qua 3 lần trao đổi sẽ nhân lên thành 8. Để có được khả năng Expressive Prompt thì bản thân người sử dụng phải có khả năng sử dụng từ vựng linh hoạt, hoặc cao hơn là không bị lệ thuộc vào từ vựng. Ví dụ như khi nói với AI về vấn đề lập trình viên hiện nay bị đào thải bởi AI. Em có thể nói câu:
  • Như người bán hàng ở chợ, ngồi cả ngày mà chẳng có ai mua. Nghĩa ẩn dụ của câu này là sự mâu thuẫn giữa cách thức làm việc cũ - bán hàng ở chợ với xu thế của thời đại, mua hàng trên shopee. Câu này nếu theo chuẩn Prompt, thì mọi người sẽ không dùng, vì nó là câu mang nghĩa ẩn dụ. Nhưng về mặt bản chất, nếu trong luồng hội thoại hiện tại, em đã có sự trao đổi với AI về các vấn đề của lập trình viên bị đào thải bởi ChatGPT thì khi em viết câu này, AI có thể sẽ hiểu khác nghĩa đen của từ ngữ. Kỹ năng Expressive Prompt cho phép em hình dung được bối cảnh nội dung của hội thoại. Dựa vào bối cảnh, AI có thể hiểu được nghĩa bóng của câu này.
Expressive Prompt không chỉ là cách chúng ta nhập chữ vào Prompt, mà đằng sau nó là sự thay đổi về mặt tư duy. Ví dụ như hiểu bản chất vấn đề, liên tưởng, phá bỏ vẻ bên ngoài của từ ngữ.
Em giải thích hơi trừu tượng, nhưng đây chính là bản chất cốt lõi nhất.

2. Áp dụng với các mô hình khác ChatGPT thì như thế nào
  • Không khác nhiều lắm đâu bác à, thậm chí không khác kể cả làm việc với các thế hệ AI tương lai, ví dụ thay vì sử dụng LLM, họ dùng mạng neuron. Tại sao lại không khác?
  • Ví dụ với Expressive Prompt. Bản chất của kỹ năng này là hiểu bản chất của ngữ nghĩa, liên tưởng, phá bỏ vẻ bên ngoài của từ ngữ. Từ đây, chúng ta có thể diễn đạt mà không phụ thuộc vào từ ngữ nữ. Tạo ra khả năng truyền đạt nội dung tốt nhất cho phía bên kia. Ví dụ như cái câu người bán hàng em ví dụ, có thể truyền nghĩa bóng cho AI thông qua 1 câu không liên quan.
  • Nếu phải giao tiếp với đầu bên kia là loại AI khác thì sao? Kỹ năng biểu đạt thông tin bao hàm cả việc đặt mình vào đầu nhận, hình dung ra nếu mình nói như thế thì họ sẽ hiểu thế nào. Mô hình AI thay đổi thì có thể cách hiểu thay đổi. Vẫn nằm trong phạm vi của kỹ năng biểu đạt nội dung.

3. Một số use case cụ thể hơn (ví dụ với người code thì nên setup ra sao; với người làm marketing thì có gì khác; so di bác nếu câu hỏi này hơi rộng quá phạm vi ban đầu)
  • 4 loại tư duy em liệt kê là các tư duy thuộc tầng Meta, tức là không phụ thuộc vào lĩnh vực. Ví dụ như cái System thinking. Bản chất của system thinking là nhìn mọi vật thông qua bản chất cốt lõi, nhìn ra được mối liên hệ nhân quả giữa các thành phần. Ví dụ như người mới vào công ty, được 1 bạn trong team làm mentor hướng dẫn, nhưng hỏi gì bạn ý cũng cáu bẳn. Người bình thường sẽ cho rằng 1 là tính cách, 2 là bạn ý bận, 3 là do mình. Nhưng System thinking sẽ nhìn vấn đề rộng hơn, ví dụ như nếu do tính cách, thì tại sao leader đã biết tính bạn ý như vậy rồi mà vẫn giao cho bạn ý mentor, vậy là do leader biết hay không biết. Rồi tại sao giữa 2 người trục trặc như vậy mà leader ko phát hiện ra, phải chăng do quy trình báo cáo công việc hàng ngày chưa chuẩn...
  • Ví dụ trong Marketing, khi cần làm chiến dịch quảng cáo cho 1 nhãn hàng. System thinking sẽ phân tích ưu nhược điểm của nhãn hàng, bối cảnh đối thủ, đặc thù khách hàng, xu hướng... kết nối chúng theo mối quan hệ nhân quả, tìm ra giải pháp. Áp dụng tư duy này khi dùng ChatGPT, system thinking sẽ hỏi và yêu cầu ChatGPT tìm kiếm, tổng hợp thông tin cho mình. Thậm chí yêu cầu ChatGPT phân tích thông tin dựa theo dòng nhân quả ở trên. Từ đó mới đưa ra giải pháp.

Do bác là người có chuyên môn nên em trả lời vào thẳng bản chất nhất, nên nó hơi trừu tượng. Nếu bác muốn trả lời dạng đơn giản kiểu nhìn thấy ngay trong thực tế thì cứ bảo em
 
Học viên đầu tiên (độ khó 2)

Bạn này khá là đặc biệt, nên em muốn kể cho các thím nghe.
Trước em chơi cái game RoK trên điện thoại, nó dạng game nông trại. Em có quen vài người trong game nên có kết bạn Facebook. Cách đây 6 tháng thì em nghỉ hẳn. Đợt vừa rồi, sau khi em đăng seri về AI cộng sinh trên nhóm Linux của Facebook, thì tự nhiên bạn ý nhắn tin cho em, hỏi em về cách học và tập luyện theo như thế nào.
Ngồi nói chuyện thì em thấy khá ngạc nhiên, vì bạn ý trước học cao đẳng, giờ đang làm phụ sửa chữa ô tô. Nhưng hầu hết các bài em đăng trên nhóm Linux bạn ý đều đọc. Chuỗi bài về AI bạn ý vẫn cảm nhận được mục đích truyền đạt của em.
Hiện tại thì cuộc sống bạn ý chưa vợ, đang mông lung vì công việc không phát triển được. Bạn ý muốn thay đổi nhưng không biết phải làm thế nào. Tiện việc bạn ý hỏi về cách học AI vì thông qua bài viết của em, bạn ý hiểu được rằng học AI cộng sinh có thể giúp phát triển về tư duy.
Em bảo bạn ý là mỗi tối em kèm bạn ý khoảng 30 phút. Tại vì bản thân em cũng muốn có người chuột bạch thử theo các phương pháp thực hành của em.
Trước đây là em chỉ tìm hiểu về lý thuyết, cách thực hành tập luyện thì em tự ngộ ra thôi, nên em không rõ nếu là người khác tập theo thì mức độ hiệu quả thế nào. Em cũng muốn thử nghiệm trước khi viết thành bài giảng, tránh phải sửa nhiều.

Lộ trình training

Đọc seri của em chắc các thím cảm thấy nó khó hiểu vậy thì em dạy cho người khác kiểu gì. Thì đây là những gì em đang lên kế hoạch cho bạn ý.
1. Không dạy lý thuyết, cho bạn ý thực hành tập luyện tư duy luôn. Bao giờ tư duy đủ chín thì quay lại dạy lý thuyết.
2. Giai đoạn đầu tập luyện kiểu gì? Khoảng 1 tháng đầu, em sẽ yêu cầu buổi tối bạn ý phải nói chuyện với ChatGPT về 2 chủ đề. Một là chủ đề về bản thân, 2 là về công việc. Cụ thể như sau:
3. Chủ đề về bản thân: Bạn ý phải nói chuyện với ChatGPT để hiểu về bản thân mình. Ví dụ như tại sao tôi lại thấy bế tắc trong cuộc sống hiện tại, tại sao tôi không biết cách thay đổi... Chủ đề đầu tiên mà em bắt bạn ý phải làm đó là tại sao tôi lại muốn học AI.

Nói kỹ hơn về chủ đề tại sao tôi phải học AI

Thông qua việc trò chuyện với ChatGPT để trả lời câu hỏi này, em muốn bạn ý được phát triển về tư duy System thinking. Cụ thể chủ đề này cần phải mở rộng đến những câu hỏi sau:
1. AI là gì, nó giải quyết vấn đề gì
2. Xu hướng của AI trong tương lai
3. Sự thay đổi của xã hội, nghề nghiệp do ảnh hưởng bởi AI.
4. Làm cách nào để con người có thể hợp tác lâu dài với AI
......
Có thể các thím cho rằng các chủ đề trên nó cao siêu và khó hiểu đối với level của bạn ý. Nhưng thực ra, bản chất thằng ChatGPT nó không bao giờ bỏ cuộc trong việc trả lời, và nó có khả năng tự điều chỉnh ngôn ngữ trả lời để phù hợp với người dùng. Vậy nên, chỉ cần bạn ý không bỏ cuộc, kiểu gì bạn ý cũng có thể hiểu được hết các vấn đề kể trên.
Sau mỗi ngày, bạn ý sẽ gửi em log chat về chủ đề trên, em sẽ tư vấn, chỉ ra cho các bạn ý những điểm cần phải hỏi sâu thêm nữa, hướng bạn ý đến việc tự đặt câu hỏi và trả lời được những vấn đề trên.
Phương pháp tập luyện như vậy giúp rèn luyện khả năng tập trung đầu óc, nhìn ra được mối quan hệ của 1 thực thể với nhiều thực thể khác. Đây chính là cốt lõi của System thinking.

Phần rèn luyện thứ 2, nói chuyện với AI về công việc hàng ngày

Hàng ngày bạn ý dành phần lớn thời gian để xử lý công việc. Nếu có thể kích hoạt tư duy thắc mắc, tự đặt câu hỏi trong những công việc mình làm. Thì công việc hàng ngày tự nó sẽ trở thành môi trường cho bạn ý phát triển tư duy. Em sẽ yêu cầu mỗi ngày bạn ý chọn lấy 1 tình huống trong công việc. Ví dụ như các lỗi hỏng ô tô mà bạn ý gặp, tình huống nói chuyện với khách... Dùng nó làm nguyên liệu mở đầu để trò chuyện, mổ xẻ và mở rộng vấn đề với ChatGPT. Em sẽ đọc lại log chat và gợi ý bạn ý cách đi sâu hoặc mở rộng vấn đề.

Dự đoán của em

Theo em dự đoán, kể cả không học lý thuyết trong giai đoạn đầu. Nhưng nếu bạn ý thực sự chăm chỉ không bỏ cuộc. Thì sau khoảng 1 tháng, bạn ý có thể cảm nhận được sự thay đổi của mình về mặt tư duy. Ví dụ như có thói quen thắc mắc, đặt câu hỏi tại sao. Thói quen tìm hiểu vấn đề một cách rộng hơn đề nhìn ra mối liên kết với những thực thể xung quanh.
Sau khoảng 3, 4 tháng, có thể những người bên ngoài cũng sẽ cảm nhận được sự thay đổi của bạn ý. Ví dụ làm việc cẩn thận hơn, chịu khó đặt câu hỏi và tập trung lắng nghe ý kiến từ người khác.....

Dự định của em thì như vậy, nhưng còn phụ thuộc nhiều vào sự nỗ lực của bạn ý. Về cơ bản đây là 1 quá trình gian nan. Thực ra chỉ cần bạn ý không bỏ cuộc, nếu cách dạy ban đầu của em chưa hiệu quả, em có thể tiếp tục điều chỉnh.
 
Sửa lần cuối:
Học viên đầu tiên

Bạn này khá là đặc biệt, nên em muốn kể cho các thím nghe.
Trước em chơi cái game RoK trên điện thoại, nó dạng game nông trại. Em có quen vài người trong game nên có kết bạn Facebook. Cách đây 6 tháng thì em nghỉ hẳn. Đợt vừa rồi, sau khi em đăng seri về AI cộng sinh trên nhóm Linux của Facebook, thì tự nhiên bạn ý nhắn tin cho em, hỏi em về cách học và tập luyện theo như thế nào.
Ngồi nói chuyện thì em thấy khá ngạc nhiên, vì bạn ý trước học cao đẳng, giờ đang làm phụ sửa chữa ô tô. Nhưng hầu hết các bài em đăng trên nhóm Linux bạn ý đều đọc. Chuỗi bài về AI bạn ý vẫn cảm nhận được mục đích truyền đạt của em.
Hiện tại thì cuộc sống bạn ý chưa vợ, đang mông lung vì công việc không phát triển được. Bạn ý muốn thay đổi nhưng không biết phải làm thế nào. Tiện việc bạn ý hỏi về cách học AI vì thông qua bài viết của em, bạn ý hiểu được rằng học AI cộng sinh có thể giúp phát triển về tư duy.
Em bảo bạn ý là mỗi tối em kèm bạn ý khoảng 30 phút. Tại vì bản thân em cũng muốn có người chuột bạch thử theo các phương pháp thực hành của em.
Trước đây là em chỉ tìm hiểu về lý thuyết, cách thực hành tập luyện thì em tự ngộ ra thôi, nên em không rõ nếu là người khác tập theo thì mức độ hiệu quả thế nào. Em cũng muốn thử nghiệm trước khi viết thành bài giảng, tránh phải sửa nhiều.

Lộ trình training

Đọc seri của em chắc các thím cảm thấy nó khó hiểu vậy thì em dạy cho người khác kiểu gì. Thì đây là những gì em đang lên kế hoạch cho bạn ý.
1. Không dạy lý thuyết, cho bạn ý thực hành tập luyện tư duy luôn. Bao giờ tư duy đủ chín thì quay lại dạy lý thuyết.
2. Giai đoạn đầu tập luyện kiểu gì? Khoảng 1 tháng đầu, em sẽ yêu cầu buổi tối bạn ý phải nói chuyện với ChatGPT về 2 chủ đề. Một là chủ đề về bản thân, 2 là về công việc. Cụ thể như sau:
3. Chủ đề về bản thân: Bạn ý phải nói chuyện với ChatGPT để hiểu về bản thân mình. Ví dụ như tại sao tôi lại thấy bế tắc trong cuộc sống hiện tại, tại sao tôi không biết cách thay đổi... Chủ đề đầu tiên mà em bắt bạn ý phải làm đó là tại sao tôi lại muốn học AI.

Nói kỹ hơn về chủ đề tại sao tôi phải học AI

Thông qua việc trò chuyện với ChatGPT để trả lời câu hỏi này, em muốn bạn ý được phát triển về tư duy System thinking. Cụ thể chủ đề này cần phải mở rộng đến những câu hỏi sau:
1. AI là gì, nó giải quyết vấn đề gì
2. Xu hướng của AI trong tương lai
3. Sự thay đổi của xã hội, nghề nghiệp do ảnh hưởng bởi AI.
4. Làm cách nào để con người có thể hợp tác lâu dài với AI
......
Có thể các thím cho rằng các chủ đề trên nó cao siêu và khó hiểu đối với level của bạn ý. Nhưng thực ra, bản chất thằng ChatGPT nó không bao giờ bỏ cuộc trong việc trả lời, và nó có khả năng tự điều chỉnh ngôn ngữ trả lời để phù hợp với người dùng. Vậy nên, chỉ cần bạn ý không bỏ cuộc, kiểu gì bạn ý cũng có thể hiểu được hết các vấn đề kể trên.
Sau mỗi ngày, bạn ý sẽ gửi em log chat về chủ đề trên, em sẽ tư vấn, chỉ ra cho các bạn ý những điểm cần phải hỏi sâu thêm nữa, hướng bạn ý đến việc tự đặt câu hỏi và trả lời được những vấn đề trên.
Phương pháp tập luyện như vậy giúp rèn luyện khả năng tập trung đầu óc, nhìn ra được mối quan hệ của 1 thực thể với nhiều thực thể khác. Đây chính là cốt lõi của System thinking.

Phần rèn luyện thứ 2, nói chuyện với AI về công việc hàng ngày

Hàng ngày bạn ý dành phần lớn thời gian để xử lý công việc. Nếu có thể kích hoạt tư duy thắc mắc, tự đặt câu hỏi trong những công việc mình làm. Thì công việc hàng ngày tự nó sẽ trở thành môi trường cho bạn ý phát triển tư duy. Em sẽ yêu cầu mỗi ngày bạn ý chọn lấy 1 tình huống trong công việc. Ví dụ như các lỗi hỏng ô tô mà bạn ý gặp, tình huống nói chuyện với khách... Dùng nó làm nguyên liệu mở đầu để trò chuyện, mổ xẻ và mở rộng vấn đề với ChatGPT. Em sẽ đọc lại log chat và gợi ý bạn ý cách đi sâu hoặc mở rộng vấn đề.

Dự đoán của em

Theo em dự đoán, kể cả không học lý thuyết trong giai đoạn đầu. Nhưng nếu bạn ý thực sự chăm chỉ không bỏ cuộc. Thì sau khoảng 1 tháng, bạn ý có thể cảm nhận được sự thay đổi của mình về mặt tư duy. Ví dụ như có thói quen thắc mắc, đặt câu hỏi tại sao. Thói quen tìm hiểu vấn đề một cách rộng hơn đề nhìn ra mối liên kết với những thực thể xung quanh.
Sau khoảng 3, 4 tháng, có thể những người bên ngoài cũng sẽ cảm nhận được sự thay đổi của bạn ý. Ví dụ làm việc cẩn thận hơn, chịu khó đặt câu hỏi và tập trung lắng nghe ý kiến từ người khác.....

Dự định của em thì như vậy, nhưng còn phụ thuộc nhiều vào sự nỗ lực của bạn ý. Về cơ bản đây là 1 quá trình gian nan. Thực ra chỉ cần bạn ý không bỏ cuộc, nếu cách dạy ban đầu của em chưa hiệu quả, em có thể tiếp tục điều chỉnh.
cho mình hỏi là bác sử dụng GPT chỉ sử dụng 1 khung chat cho toàn bộ các vấn đề của bác hay luôn mở new chat nếu đó là 1 chủ đề khác nhau ?
 
Phần rèn luyện thứ 2, nói chuyện với AI về công việc hàng ngày

Hàng ngày bạn ý dành phần lớn thời gian để xử lý công việc. Nếu có thể kích hoạt tư duy thắc mắc, tự đặt câu hỏi trong những công việc mình làm. Thì công việc hàng ngày tự nó sẽ trở thành môi trường cho bạn ý phát triển tư duy. Em sẽ yêu cầu mỗi ngày bạn ý chọn lấy 1 tình huống trong công việc. Ví dụ như các lỗi hỏng ô tô mà bạn ý gặp, tình huống nói chuyện với khách... Dùng nó làm nguyên liệu mở đầu để trò chuyện, mổ xẻ và mở rộng vấn đề với ChatGPT. Em sẽ đọc lại log chat và gợi ý bạn ý cách đi sâu hoặc mở rộng vấn đề.
cách này thì mình thấy ok đó bác. Trước đây thì việc trao đổi, thảo luận các vấn đề như này mỗi ngày thường ít, phải có mentor tận tâm nhưng không phải lúc nào họ cũng rảnh. Giờ có AI thì những vấn đề cơ bản nó có giải đáp và đưa ra các ý tưởng, phân tích,... Tất nhiên không thể thay thế được kinh nghiệm, góc nhìn của một mentor giỏi nhưng có thể dùng AI ở bất cứ đâu và bất cứ lúc nào
 
cách này thì mình thấy ok đó bác. Trước đây thì việc trao đổi, thảo luận các vấn đề như này mỗi ngày thường ít, phải có mentor tận tâm nhưng không phải lúc nào họ cũng rảnh. Giờ có AI thì những vấn đề cơ bản nó có giải đáp và đưa ra các ý tưởng, phân tích,... Tất nhiên không thể thay thế được kinh nghiệm, góc nhìn của một mentor giỏi nhưng có thể dùng AI ở bất cứ đâu và bất cứ lúc nào
Bác thấy cái system thinking đọc ở bài em viết thì trừu tượng khó hiểu, triển khai ra cách tập luyện thì cũng ko có gì cao siêu nhỉ
 
Bác nào quan tâm đến quá trình rèn luyện của bạn học viên đấy thì cứ lót dép ở đây nhé. Em sẽ cập nhật hàng ngày. Kể cả trường hợp bạn ý bỏ cuộc thì em cũng sẽ post bài rút kinh nghiệm và quay lại tìm người khác sẽ tiếp tục thử nghiệm.
 
+1 hữu ích lót dép hóng để update bản thân không bị layout thời điểm này
A3xjWZc.gif
 
Cảm ơn bác đã đặt câu hỏi, đây đúng là những đóng góp mà em cần. Em trả lời bác như sau:
1. thể hiện cụ thể qua cách thay đổi cách prompting/nhập dữ liệu vào cho LLM:


  • Không phải bác à. Bản chất cái em đang muốn chia sẻ là tập luyện những kỹ năng mà thuộc về điểm yếu của AI...
Expressive Prompt không chỉ là cách chúng ta nhập chữ vào Prompt, mà đằng sau nó là sự thay đổi về mặt tư duy. Ví dụ như hiểu bản chất vấn đề, liên tưởng, phá bỏ vẻ bên ngoài của từ ngữ.
Em giải thích hơi trừu tượng, nhưng đây chính là bản chất cốt lõi nhất.

2. Áp dụng với các mô hình khác ChatGPT thì như thế nào
  • Không khác nhiều lắm đâu bác à, thậm chí không khác kể cả làm việc với các thế hệ AI tương lai, ví dụ thay vì sử dụng LLM, họ dùng mạng neuron. Tại sao lại không khác?
  • Ví dụ với Expressive Prompt. Bản chất của kỹ năng này là hiểu bản chất của ngữ nghĩa, liên tưởng, phá bỏ vẻ bên ngoài của từ ngữ. Từ đây, chúng ta có thể diễn đạt mà không phụ thuộc vào từ ngữ nữ. Tạo ra khả năng truyền đạt nội dung tốt nhất cho phía bên kia...

3. Một số use case cụ thể hơn (ví dụ với người code thì nên setup ra sao; với người làm marketing thì có gì khác; so di bác nếu câu hỏi này hơi rộng quá phạm vi ban đầu)
  • 4 loại tư duy em liệt kê là các tư duy thuộc tầng Meta, tức là không phụ thuộc vào lĩnh vực. Ví dụ như cái System thinking. Bản chất của system thinking là nhìn mọi vật thông qua bản chất cốt lõi, nhìn ra được mối liên hệ nhân quả giữa các thành phần...
  • Ví dụ trong Marketing, khi cần làm chiến dịch quảng cáo cho 1 nhãn hàng. System thinking sẽ phân tích ưu nhược điểm của nhãn hàng, bối cảnh đối thủ, đặc thù khách hàng, xu hướng... kết nối chúng theo mối quan hệ nhân quả, tìm ra giải pháp. Áp dụng tư duy này khi dùng ChatGPT, system thinking sẽ hỏi và yêu cầu ChatGPT tìm kiếm, tổng hợp thông tin cho mình. Thậm chí yêu cầu ChatGPT phân tích thông tin dựa theo dòng nhân quả ở trên. Từ đó mới đưa ra giải pháp.

Do bác là người có chuyên môn nên em trả lời vào thẳng bản chất nhất, nên nó hơi trừu tượng. Nếu bác muốn trả lời dạng đơn giản kiểu nhìn thấy ngay trong thực tế thì cứ bảo em

Cám ơn bác đã giải ảo :beauty:! Món dạy tư duy này rất hay! Em nghĩ nó không hẵn chỉ áp dụng được cho AI, nhưng sẽ giúp mình có suy nghĩ rõ ràng và sáng suốt hơn trong các việc khác. Nếu được, bác cho em xin một ít nguồn sách bác đã dùng nhé ạ:

1. Systems thinking:

Nổi nhất trong mảng này là quyển "Thinking in Systems - Donella H. Meadows", nhưng em đọc không vào đầu lắm. Cá nhân em vỡ lẽ hơn khi đọc quyển "Systems Thinking Made Simple - Derek Cabrera & Laura Cabrera", tác giả dạy mình cách vẽ sơ đồ hệ thống có thể áp dụng cho bất cứ vấn đề gì.

2. Kỹ năng biểu đạt nội dung/expressive prompt:

Thú thực thì em thấy ý này khá liên quan đến... giao tiếp + viết sao cho rõ ràng sáng ý. Sách liên quan thì em thấy quyển "The Minto Pyramid Principle - Babara Minto" hay: mình nên có 1 ý chính, xong các ý phụ hỗ trợ liên quan; viết các câu trong đoạn nên có sự liên kết trươc sau; viết sắp xếp ý theo thời gian hoặc theo độ quan trọng v.v.

3. Mindset rebuilding & entity realignment:

Em cảm giác cái này liên quan đến tâm lý học v.v. mà em không đọc/nhớ/hiểu đủ để nói nên đợi bác khai sáng.

4. Mind observer:

Tương tự như trên, là kỹ năng tâm lý mình tự đóng vai trò người thứ 3 quan sát tương tác giữa bản thân và một người khác (trong trường hợp này là AI).

---

P/s: hơi buồn cười mà em nghĩ mình nên có kỹ năng số 0 là tiếng Anh, vì bản chất dữ liệu hiện tại tiếng Anh chiếm nhiều, nên logic là mình đặt câu hỏi bằng tiếng Anh thì sẽ máy sẽ ra kết quả tốt nhất, so với các ngôn ngữ khác như tiếng Việt :lmao:
 
cuối cùng là sao bác, cũng là chat với LLM thôi đúng không:amazed:

Mình thì dùng Gemini với Claude là nhiều vì Chatgpt plus bị con bồ xài rồi.

Hiện tại mình dùng LLM để vide code, cụ thể là cái extension dưới chữ ký. Sau một thời gian thì mình thấy chủ yếu là ngữ cảnh và chất lượng dữ liệu model như thế nào thôi.

Ví dụ muốn làm gì thì phải xem model đó có dữ liệu về cái món đó không, sau đó nhắc cho nó nhớ, hướng dẫn logic và cung cấp thêm ngữ cảnh cho nó. Mình thấy việc chỉ xoay quanh bao nhiêu đó, các phương pháp làm việc với LLM mình biết cũng xoay quanh việc đó (Prompting - >RAG ->Fine tuning). Với tìm hiểu cách hoạt động của LLM, mục đích là tránh kiêu nó làm những thứ mà LLM hiện tại làm tệ hại. Ví dụ như hiện tại nó dựa theo mô hình transformer, điểm yếu của nó thì mấy bác cứ kiêu nó trích xuất 1 chuỗi base64 trong đoạn văn bản lộn xộn là thấy nó tự nhiên ngu độn liền.
 
Cám ơn bác đã giải ảo :beauty:! Món dạy tư duy này rất hay! Em nghĩ nó không hẵn chỉ áp dụng được cho AI, nhưng sẽ giúp mình có suy nghĩ rõ ràng và sáng suốt hơn trong các việc khác. Nếu được, bác cho em xin một ít nguồn sách bác đã dùng nhé ạ:

1. Systems thinking:

Nổi nhất trong mảng này là quyển "Thinking in Systems - Donella H. Meadows", nhưng em đọc không vào đầu lắm. Cá nhân em vỡ lẽ hơn khi đọc quyển "Systems Thinking Made Simple - Derek Cabrera & Laura Cabrera", tác giả dạy mình cách vẽ sơ đồ hệ thống có thể áp dụng cho bất cứ vấn đề gì.

2. Kỹ năng biểu đạt nội dung/expressive prompt:

Thú thực thì em thấy ý này khá liên quan đến... giao tiếp + viết sao cho rõ ràng sáng ý. Sách liên quan thì em thấy quyển "The Minto Pyramid Principle - Babara Minto" hay: mình nên có 1 ý chính, xong các ý phụ hỗ trợ liên quan; viết các câu trong đoạn nên có sự liên kết trươc sau; viết sắp xếp ý theo thời gian hoặc theo độ quan trọng v.v.

3. Mindset rebuilding & entity realignment:

Em cảm giác cái này liên quan đến tâm lý học v.v. mà em không đọc/nhớ/hiểu đủ để nói nên đợi bác khai sáng.

4. Mind observer:

Tương tự như trên, là kỹ năng tâm lý mình tự đóng vai trò người thứ 3 quan sát tương tác giữa bản thân và một người khác (trong trường hợp này là AI).

---

P/s: hơi buồn cười mà em nghĩ mình nên có kỹ năng số 0 là tiếng Anh, vì bản chất dữ liệu hiện tại tiếng Anh chiếm nhiều, nên logic là mình đặt câu hỏi bằng tiếng Anh thì sẽ máy sẽ ra kết quả tốt nhất, so với các ngôn ngữ khác như tiếng Việt :lmao:
Hello bác,
Bác có thể đọc thêm về post này, kiểu như ví em nói về cách thực hành tập luyện cho 1 bạn học viên. Cũng đơn giản thôi, mặc dù đọc lý thuyết thì đúng lằng nhằng: kiến thức - Kết nối sâu - cộng sinh cùng AI (https://voz.vn/t/ket-noi-sau-cong-sinh-cung-ai.1109381/post-37331362)

Về phương pháp tập:
Em dành chủ yếu thời gian để đọc lý thuyết về tư duy AI, con người, cách hết hợp tư duy thôi. Phần tập luyện em chủ yếu hỏi ChatGPT, thấy phù hợp thì em tập theo. Em làm dev kernel nên có sẵn System thinking. Nhưng cái này bác có thể đọc cái link em vừa gửi, cách em đang định cho học viên tập cũng đơn giản, không cao siêu như sách.

2. Kỹ năng biểu đạt nội dung:
Mức độ cao nhất của kỹ năng này là mình có thể truyền đạt nội dung mà không phụ thuộc từ ngữ, và bản thân mình cảm nhận được sự hiểu của đầu bên kia thông qua việc đặt mình vào họ. Tập thì kiểu này thôi bác. Bảo ChatGPT hãy nhắc lại cái nó hiểu sau khi mình Prompt cho nó. Từ phía bác thì bác Prompt các nội dung thật dài và phức tạp. So sánh việc nó phản hồi để cảm nhận được độ lệch về sự hiểu của ChatGPT với mình. Dần dần phức tạp hơn thì tập dùng câu nghĩa bóng với nó, tìm cách để mình viết nghĩa bóng mà nó hiểu được nghĩa bóng chứ không phải nghĩa đen.
Ở ngoài đời, mỗi khi bác giảng giải cái gì cho ai đó. Cố gắng đặt mình vào vị trí người nghe, để cảm nhận họ hiểu gì về cái mình nói... Nói chung tập từng bước, nó là cả 1 quá trình dài, nhưng tiến bộ ở chút nào là có hiệu quả ở mức đấy luôn rồi, chứ ko cần phải đợi đến khi max skill

3. Mindset rebuilding and Identity Alignment:
Mindset rebuilding nói dân dã thì là khả năng mình quan sát để nhìn thấy những cái mình đã bị lạc hậu và tìm cách điều chỉnh thôi. Ví dụ như bản thân em đi, em làm nghề thầy giáo. Trước giờ là em có bài giảng, tài liệu đọc thêm. Dạy học trò theo bài giảng, yêu cầu về nhà họ đọc thêm tài liệu, làm bài tập, mắc đâu thì hỏi em. Cách làm trước nay vẫn vậy. Nhưng em thấy bây giờ cách làm này có vẻ lạc hậu, tại vì có thằng ChatGPT, nó có khả năng trả lời học sinh thay mình được, nếu học sinh mà hỏi nó thì họ sẽ thoải mái hơn là hỏi em. Vậy nên em tạo luôn dữ liệu bài giảng của em, training cho ChatGPT, với em đưa ra cho nó 1 số tiêu chí khi trả lời. Training luôn cả mấy cái lỗi vặt thường gặp trong khóa học. Sau em gửi cái thằng ChatGPT đấy cho học sinh, các bạn ý tự hỏi luôn, nó trả lời vẫn chuẩn theo style của em, mà lại khỏe. Đây chính là Mindset rebuilding, em nhận ra cách làm cũ đã bị lạc hậu, cần phải thay đổi.

4. Cái Mind observer:
Key point của nó là phải bỏ được cái tôi của bản thân đi. Lúc đấy thì khi thím dừng lại 1 nhịp, đánh giá từ đầu nó mới khách quan được. Đây là 1 mẹo áp dụng của Mind observer: kiến thức - Kết nối sâu - cộng sinh cùng AI (https://voz.vn/t/ket-noi-sau-cong-sinh-cung-ai.1109381/page-5#post-37312156)
Tập luyện như thế nào: Trò chuyện với ChatGPT hàng ngày để mổ xẻ về khuyết điểm của bản thân, tìm ra vấn đề gốc rễ, không tránh né. Ví dụ như em làm lâu rồi mà lương 20tr, thằng mới vào lương 30tr, vậy nguyên nhân ở đâu.
 
cuối cùng là sao bác, cũng là chat với LLM thôi đúng không:amazed:

Mình thì dùng Gemini với Claude là nhiều vì Chatgpt plus bị con bồ xài rồi.

Hiện tại mình dùng LLM để vide code, cụ thể là cái extension dưới chữ ký. Sau một thời gian thì mình thấy chủ yếu là ngữ cảnh và chất lượng dữ liệu model như thế nào thôi.

Ví dụ muốn làm gì thì phải xem model đó có dữ liệu về cái món đó không, sau đó nhắc cho nó nhớ, hướng dẫn logic và cung cấp thêm ngữ cảnh cho nó. Mình thấy việc chỉ xoay quanh bao nhiêu đó, các phương pháp làm việc với LLM mình biết cũng xoay quanh việc đó (Prompting - >RAG ->Fine tuning). Với tìm hiểu cách hoạt động của LLM, mục đích là tránh kiêu nó làm những thứ mà LLM hiện tại làm tệ hại. Ví dụ như hiện tại nó dựa theo mô hình transformer, điểm yếu của nó thì mấy bác cứ kiêu nó trích xuất 1 chuỗi base64 trong đoạn văn bản lộn xộn là thấy nó tự nhiên ngu độn liền.
Hello bác, cái em nói không liên quan gì đến LLM. Giờ theo cách bác mô tả về quá trình làm việc hiện tại, em sẽ đưa ra cho bác 1 câu hỏi mở như sau:
Mình thấy việc chỉ xoay quanh bao nhiêu đó, các phương pháp làm việc với LLM mình biết cũng xoay quanh việc đó (Prompting - >RAG ->Fine tuning)
Em giả sử sau này, bọn AI thế hệ sau nó khôn hơn, nó ko phần bác phải Fine tune gì nhiều nó vẫn làm video ngon. Hoặc bác Finetune tốt nhưng so với thằng khác nó chỉ Prompt sơ sơ, chất lượng của bác cũng ko hơn được nó nhiều, ko đáng với công sức và trình độ của bác. Vậy lúc đấy bác phải làm thế nào.
Hệ thống bài viết của em chính là chìa khóa để trả lời cho trường hợp đó. Tất nhiên là nó còn trả lời nhiều trường hợp khác nữa.
 
Hello bác, cái em nói không liên quan gì đến LLM. Giờ theo cách bác mô tả về quá trình làm việc hiện tại, em sẽ đưa ra cho bác 1 câu hỏi mở như sau:
Mình thấy việc chỉ xoay quanh bao nhiêu đó, các phương pháp làm việc với LLM mình biết cũng xoay quanh việc đó (Prompting - >RAG ->Fine tuning)
Em giả sử sau này, bọn AI thế hệ sau nó khôn hơn, nó ko phần bác phải Fine tune gì nhiều nó vẫn làm video ngon. Hoặc bác Finetune tốt nhưng so với thằng khác nó chỉ Prompt sơ sơ, chất lượng của bác cũng ko hơn được nó nhiều, ko đáng với công sức và trình độ của bác. Vậy lúc đấy bác phải làm thế nào.
Hệ thống bài viết của em chính là chìa khóa để trả lời cho trường hợp đó. Tất nhiên là nó còn trả lời nhiều trường hợp khác nữa.

3 cách mình nói nó sẽ hỗ trợ lẫn nhau mà bác, giả sửu bác đang nói vấn đè chỉ mỗi Fine tune, thực tế đối với LLM thì mức độ ưu tiên sẽ là Prompting dựa theo dữ liệu model đã được train sẵn, sau đó niếu không đạt được như ý muốn sẽ sử dụng RAG hay một phương pháp nào đó để bổ sung ngữ cảnh mà model không có, cuối cùng bất khả dĩ mới phải Fine tune. theo bài viết của bác hiện tại chỉ áp dụng vào việc Prompting thôi.

Hạn chế của prompting là chỉ nhận được câu trả lời có sẵn được train thôi (knowledge cut-off). nhưng với kỹ thuật prompting tốt + thêm bổ sung ngữ cảnh thì có thể sử dụng tốt các model mới hiện tại, không bị phụ thuộc và chatGPT (thằng này nó học theo dữ liệu người dùng để bổ sung ngữ cảnh của model, cứ dùng web và api của nó so sánh sẽ thấy sự khác biệt).
 
Đúng rồi, đây là hướng dẫn chat với LLM sao cho hiệu quả. Fen thợ điện viết dài quá, fen có viết ngắn lại hơn được ko?
mời dùng cái dưới chữ ký nhé bác:sweat:


Tóm tắt các bài viết của PhuThoDien về Cộng sinh sâu cùng AI​

Chủ đề chính của chuỗi bài viết xoay quanh việc phân tích tình hình hiện tại của ngành lập trình trước sự phát triển vũ bão của trí tuệ nhân tạo (AI) và đề xuất một phương pháp tiếp cận mới: cộng sinh sâu với AI. Tác giả, một lập trình viên Linux kernel, tin rằng việc điều chỉnh tư duy và phát triển các kỹ năng nhất định sẽ giúp lập trình viên không chỉ không bị AI thay thế mà còn tiến hóa cùng với nó.

Khủng hoảng trong ngành CNTT và Tầm nhìn mới về AI​

Tác giả mở đầu bằng việc nhận thấy sự khủng hoảng tư tưởng trong ngành công nghệ thông tin (CNTT), thể hiện qua các thông tin lập trình viên bị layoff liên tục. Mặc dù AI hiện tại vẫn còn "ngu" ở mảng Linux kernel, nhưng tác giả dự đoán AI sẽ sớm vượt trội con người trong mọi lĩnh vực lập trình. Khủng hoảng này xuất phát từ việc lập trình viên trước đây gắn liền với việc viết code, nhưng giờ đây AI có thể thực hiện phần lớn công việc đó.

Tác giả phân tích rằng khủng hoảng có hai tầng:

  • Tầng tư duy: Quy trình làm việc truyền thống (phân tích yêu cầu, tìm công nghệ, tìm ví dụ code trên Google/Stack Overflow, ghép nối và kiểm thử) không còn phù hợp vì AI làm rất nhanh ở phần tổng hợp thông tin, tìm kiếm công nghệ và thực hiện coding.
  • Tầng bản thể: Lập trình viên định nghĩa bản thân qua kỹ năng coding; khi AI vượt trội, họ không biết mình còn lại gì. Nhiều chuyên gia đã nhận định lập trình viên trong tương lai sẽ không còn gắn với việc coding.
Thay vì coi AI là đối thủ cạnh tranh, tác giả đề xuất thay đổi tư duy, coi AI là cộng sự, một "bộ não thứ hai". Mô hình lý tưởng là sự kết hợp giữa AI và con người, nơi mỗi bên phát huy sở trường: AI mạnh về tốc độ xử lý, coding, lưu trữ thông tin; con người mạnh về ý tưởng, tư duy trừu tượng, xử lý vấn đề lạ hiếm gặp. Ví dụ về kỳ thủ cờ "Centaur" (AI + người) từng đánh bại kiện tướng cờ hoặc AI chạy trên siêu máy tính được đưa ra làm minh chứng cho sức mạnh của sự kết hợp này. Tác giả nhấn mạnh rằng não người có khả năng tự điều chỉnh để "offload tư duy" sang hệ thống bên ngoài.

Bốn kỹ năng tư duy cốt lõi để cộng tác sâu với AI​

Để tạo ra sự kết nối sâu và cộng tác hiệu quả với AI, tác giả cho rằng cần điều chỉnh tư duy thông qua việc rèn luyện 4 kỹ năng chính, tập trung vào những điểm yếu về mặt triết học của AI mà con người có thể phát huy thế mạnh:

1. Tư duy hệ thống (System thinking)​

  • Bản chất: Là phương pháp tư duy kết nối mọi thứ thành một hệ thống, kiến thức được sắp xếp dưới dạng cây hoặc đồ thị có sự liên kết qua lại. Người có tư duy này thường tìm hiểu sâu bản chất, đập vỡ kiến thức và so sánh với hệ thống sẵn có.
  • Vai trò trong cộng tác với AI: Lập trình viên chuyển từ người viết code thành trưởng nhóm điều phối AI (đội ngũ vô hạn thành viên). Họ cần nắm bức tranh tổng thể của hệ thống, hiểu nhu cầu thị trường và vấn đề thực tế để đào tạo, điều chỉnh AI.
  • Ưu điểm: Code chất lượng cao, ít lỗi, kiến thức nhớ lâu, khả năng phát triển/sửa lỗi khó tốt.
  • Nhược điểm: Học lâu hơn (do tìm hiểu sâu), hoàn thành task lâu hơn (do tìm hiểu kỹ), khó làm lập trình đa năng.
  • Đối lập: Tư duy tuyến tính (Linear thinking) sắp xếp kiến thức tuần tự, tập trung vào kết quả đầu ra, học nhanh nhưng thiếu chiều sâu. AI có xu hướng thay thế những lập trình viên có tư duy tuyến tính.
  • Luyện tập: Tập tìm hiểu vấn đề đến cốt lõi, vẽ đồ thị, ghép nối kiến thức.

2. Kỹ năng biểu đạt nội dung (Expressive Prompt)​

  • Vấn đề: Các kỹ thuật prompt thông thường dạy khung cố định, đơn nghĩa, giới hạn khả năng sáng tạo của AI và khó áp dụng cho vấn đề phức tạp, ít người biết. Nó giống như việc sếp giao việc cho một nhân viên mới ra trường còn non kinh nghiệm – cần mô tả rất kỹ lưỡng.
  • Bản chất: Kỹ năng này bao gồm hai phần: Outbound (đảm bảo AI hiểu đúng chỉ thị, kể cả ẩn dụ) và Inbound (đảm bảo người dùng hiểu đúng phản hồi của AI, kể cả ẩn dụ).
  • Lợi ích: Tạo hiệu ứng khuếch đại tư duy trong các cuộc hội thoại dài qua nhiều lần lặp, đặc biệt hữu ích khi giải quyết vấn đề khó khăn, không có câu trả lời ngay lập tức.
  • Luyện tập: Thực hành giải thích tình huống phức tạp cho người khác, học cách đặt mình vào vị trí người nghe để điều chỉnh ngôn từ.

3. Tái cấu trúc tư duy và bản thể (Mindset Rebuilding and Identity Alignment)​

  • Khủng hoảng tư tưởng: AI phát triển quá nhanh trong khi hệ tư tưởng và định hướng đào tạo xã hội không theo kịp, gây bế tắc trong việc tìm con đường tiếp theo cho lập trình viên.
  • Mindset Rebuilding: Kỹ năng chuyển đổi từ tư duy tuyến tính sang tư duy hệ thống, phù hợp với mô hình cộng tác AI. Đây là "kỹ năng dùng để học các kỹ năng khác", giúp rút ngắn thời gian chuyển đổi.
  • Identity Alignment: Là khả năng chấp nhận bỏ qua cái tôi khi đối mặt với các nhận định của chuyên gia, đặc biệt là khi chúng va chạm với hình ảnh bản thân (ví dụ: AI sẽ thay thế việc coding). Việc chấp nhận những lập luận có căn cứ giúp chuẩn bị cho tương lai.
  • Luyện tập Mindset Rebuilding: Nhận ra AI có thể làm một số việc nếu chia nhỏ và giải thích rõ ràng; nhận ra các công việc tưởng chừng phức tạp (như review code tìm memory leak) có thể chia thành bước đơn giản cho AI.
  • Luyện tập Identity Alignment: Tập trung vào việc chấp nhận giới hạn sinh học của bản thân (như sự mệt mỏi, nhàm chán khi review code thủ công số lượng lớn), từ đó tin tưởng giao việc cho AI.

4. Tự quan sát suy nghĩ (Mind Observer)​

  • Vấn đề: Trong các cuộc hội thoại phức tạp với AI qua nhiều vòng lặp, sai số suy luận có thể tích lũy và khuếch đại, dẫn đến bế tắc hoặc kết quả sai. ChatGPT thường phản chiếu tư duy của người dùng, không có khả năng tự nghi ngờ.
  • Bản chất: Là cơ chế não bộ có khả năng tự quan sát suy nghĩ của chính nó (giống Sati trong thiền học) để phát hiện bất hợp lý.
  • Lợi ích: Giảm thiểu sai số suy luận trong các cuộc hội thoại dài với AI.
  • Luyện tập: Chủ động tạo thói quen tự nghi ngờ suy luận của mình (ví dụ: dừng lại sau vài lượt trao đổi, gạt bỏ cảm xúc, đánh giá khách quan), phản xạ chặn luồng cảm xúc, và khả năng đánh giá vị trí của mình trong luồng suy luận.
  • Mẹo vặt: Sử dụng nickname khi nói chuyện với AI để tạo khoảng cách khách quan, giúp quan sát bản thân độc lập và chấp nhận khuyết điểm.

Lộ trình đào tạo và Kinh nghiệm áp dụng​

Tác giả đã áp dụng phương pháp này để học Security trong 3 tháng và nhận thấy hiệu quả vượt trội (học nhanh, hiểu sâu hơn so với cách học truyền thống). Ông đo lường hiệu quả bằng thang đo Bloom, nhận thấy khả năng am hiểu đạt tầng 4 (Phân tích) chỉ sau 1 tuần cho một topic, so với 1 tháng để đạt tầng 2-3 trước đây. Kết quả này là động lực để ông phát triển chuỗi bài giảng.

Lộ trình triển khai:

  • Tháng 7-8: Viết 15-20 bài kiến thức nền và cách tư duy cùng AI trên vinalinux.com.vn và các nhóm Facebook/LinkedIn.
  • Tháng 9-12: Quay bộ video đào tạo Linux OS chuyên sâu, lồng ghép phương pháp học cùng trợ lý AI trên Youtube.
Tác giả cũng chia sẻ kinh nghiệm hướng dẫn học viên đầu tiên (một người học cao đẳng làm sửa chữa ô tô) bằng cách tập trung vào thực hành tư duy trước lý thuyết. Học viên được yêu cầu nói chuyện với ChatGPT hàng ngày về bản thân (phát triển System thinking: hiểu AI, xu hướng, tác động xã hội, hợp tác với AI) và công việc (kích hoạt tư duy thắc mắc, đặt câu hỏi). Tác giả kỳ vọng học viên sẽ cảm nhận được sự thay đổi tư duy rõ rệt sau 1 tháng.

Tóm tắt bình luận​

Phần bình luận của thread này thể hiện sự đa dạng về quan điểm, từ ủng hộ nhiệt tình đến phản biện gay gắt, đồng thời cũng cung cấp những trao đổi sâu sắc về chủ đề.

Phản hồi chung và Đồng tình​

  • Ủng hộ và chờ đợi: Nhiều người dùng bày tỏ sự quan tâm, đánh dấu bài viết để đọc dần, cảm ơn chủ thớt vì nội dung bổ ích và "hóng" các bài viết tiếp theo. Các bình luận như "hay. hóng", "bookmark đọc dần, cảm ơn bác chủ thớt", "Rất bổ ích, cảm ơn bác", "Thread hay quá, thanks chủ thớt nhiều" xuất hiện thường xuyên, cho thấy sự đón nhận tích cực ban đầu.
  • Đồng cảm với vấn đề: Một số người dùng đồng cảm với việc chủ đề trừu tượng, khó thu hút tương tác trên Facebook do xu hướng "ăn xổi" của xã hội.
  • Tầm quan trọng của AI: Nhiều người đồng ý với quan điểm AI vừa là bạn vừa là "vũ khí sắc bén", cần được tận dụng hiệu quả thay vì lo lắng bị thay thế. Họ chia sẻ kinh nghiệm bản thân đã sử dụng AI để hỗ trợ công việc.
  • Đề xuất cải thiện: Một số người dùng góp ý về cách trình bày: bài viết "wall of text" khó đọc, nên sử dụng AI để bố cục lại hoặc chia nhỏ bài viết hơn nữa để dễ tiếp cận. Chủ thớt đã tiếp thu và thử nghiệm, sau đó quyết định giữ nguyên bản gốc vì lo ngại văn phong bị "AI quá".

Phản biện và Tranh luận học thuật​

  • Cáo buộc SEO trá hình: Bình luận đầu tiên từ @blockchain cáo buộc chủ thớt "seeding Vinalinux, dạng SEO trá hình" và "vote ban".
  • Phản biện chuyên sâu từ @condao:Thành viên @condao đưa ra những phản biện mạnh mẽ và chi tiết, cho rằng kiến thức của tác giả "mới ở năm 2023 thôi, giờ là 2025 rồi", không đủ tầm để giảng dạy và không cập nhật xu hướng AI mới nhất (như AI Agents, Chain-of-Thought, Graph-of-Thoughts).
    • Thách thức các dẫn chứng: @condao chỉ ra rằng ví dụ về kỳ thủ cờ "Centaur" của tác giả là từ năm 2000 và không còn phù hợp, vì AI cờ vua hiện tại đã vượt xa con người và cả các mô hình kết hợp người-máy cũ. Anh ấy còn chỉ ra rằng bài nghiên cứu tác giả trích dẫn về "synergy" không thực sự chứng minh sự hợp tác người-máy mà là giữa các AI với nhau, và chỉ giới hạn test giữa người với nhau chứ không nhằm tăng hiệu suất.
    • Hiểu lầm về AI: @condao cho rằng tác giả "lý tưởng hóa AI" (ví dụ: "vô hạn thành viên") và chưa hiểu rõ cơ chế hoạt động của LLM (AI không thực sự "hiểu" ẩn dụ, chỉ là "pattern matching phức tạp").
    • Thiếu kiến thức nền tảng: @condao khẳng định tác giả thiếu hiểu biết sâu về các công nghệ AI tiên tiến như AI Agents, Chain-of-Thought, Multimodal AI, RAG và các hạn chế thực tế của AI (hallucination, bias, context limitations). Anh ấy đưa ra kết luận tổng thể bài viết chỉ đạt 7/10 điểm, cần cập nhật kiến thức kỹ thuật để đáng tin cậy hơn.
    • Tương lai AI: @condao cho rằng tương lai là "người kết hợp máy Cyborg" (cấy chip vào não), khiến các thảo luận hiện tại chỉ còn giá trị trong khoảng 5 năm.
  • Phản hồi của tác giả @PhuThoDien trước phản biện:
    • Tác giả đánh giá cao tranh luận học thuật nhưng bày tỏ sự mệt mỏi khi phải đi sâu vào các paper không trực tiếp liên quan đến mục tiêu chính của mình là hướng dẫn cách điều chỉnh tư duy để làm việc với AI.
    • Giải thích rằng một số mô tả được đơn giản hóa cho độc giả Facebook không chuyên về AI.
    • Chống lại ý kiến @condao về prompt dùng để phân tích bài viết của mình bị sai lệch do "pre-training".
    • Thừa nhận việc trích dẫn ví dụ Centaur có thể lỗi thời hoặc không hoàn toàn chính xác theo phân tích sâu của @condao, nhưng vẫn khẳng định mô hình kết hợp người-AI là xu hướng và có nhiều nghiên cứu khác hỗ trợ.
    • Nhấn mạnh mục tiêu của mình là "tìm hiểu cách dùng AI để làm việc tốt hơn", không phải là chuyên gia AI.

Ủng hộ và Đặt câu hỏi chi tiết​

  • Tìm kiếm giải pháp thực tế: Nhiều người dùng (như @songokusan, @aNotHeRNo0b) quan tâm đến việc áp dụng thực tế, hỏi về các chiến thuật prompting, cách "lên giường" với AI Agent, hay làm thế nào để hiểu sâu những gì AI viết.
  • Thắc mắc về tính phổ quát: Người dùng @odkjabqpmzvmz hỏi liệu phương pháp này có áp dụng cho các mô hình AI khác (Claude, Grok, Gemini) và các ngành nghề khác (marketing) hay không. Tác giả khẳng định 4 kỹ năng tư duy là ở tầng Meta, không phụ thuộc vào lĩnh vực cụ thể hay thế hệ AI.
  • Yêu cầu nguồn tài liệu: @odkjabqpmzvmz cũng đề nghị tác giả chia sẻ các nguồn sách về System Thinking, Expressive Prompt, Mindset Rebuilding và Mind Observer, bày tỏ sự đồng cảm rằng đây là kỹ năng tâm lý quan trọng.
  • Đề xuất cách tập luyện: Nhiều người hưởng ứng việc tập luyện tư duy thông qua trò chuyện với AI về các vấn đề cá nhân và công việc hàng ngày, coi AI như một "mentor" luôn sẵn sàng.
  • Sự kiên trì của tác giả: Nhiều bình luận khen ngợi sự tâm huyết của tác giả dù nhận được ít tương tác.
 
Sửa lần cuối:

Thống kê chủ đề

Ngày tạo
PhuThoDien,
Người trả lời cuối
servuskevin,
Trả lời
395
Lượt xem
98.636
Quay lại
Lên đầu trang